"AND" (Contén)

Gran mosaico dos ss II ou I a C, atopado en Pompeia na Casa do Fauno. Representa unha batalla de Alexandre contra o exército persa de Darío o Grande, moi probablemente copia dunha pintura helenística perdida. Un dos mellores exemplares dos mosaicos antigos. Consérvase no Museo Nacional de Nápoles.

Gran sartego atopado en Sidón, probablemente a tumba dun dos príncipes da cidade, con relevos que representan a Alexandre en combate. Obra de feitura grega (s IV a C) consérvase no Museo de Istambul.

Nome procedente do grego Aléksandros (’Aλέξανδρος) composto polo verbo ἀ λέξω ‘protexer, defender’ e o substantivo ἀ ν ή ρ, ἀ νδρός ‘home’, é dicir, ‘defensor dos homes’ ou ‘protexido’, que chegou a nós a través do latín Alexander, -andri. Conta a lenda que cando Príamo e Hécuba esperaban un fillo, un oráculo advertiulles que aquel meniño habería traer a ruína de Troia. Por mor do augurio, os pais abandonaron o neonato no monte Ida. Alí foi recollido por uns pastores que lle deron o nome de Alexandro polo contido semántico que tiña o termo (‘protexido’). Entre os santos que teñen este nome, cómpre salientar: santo Alexandre I (s II), santo Alexandre de Bérgamo (s III) e o príncipe de Novgorod, santo Alexandre Nevski (s XIII). Ao se fundar a cidade de San Petersburgo (1703), Pedro o Grande consagroulle un mosteiro e converteuno en...

Nome antigo, tradicionalmente empregado en Occidente, da cidade turca de nome árabe Iskenderun.

Provincia do Piemonte, Italia ( 3.560 km2; 433.611 h [estim 1997]). A capital é Alexandría.

Biblioteca fundada en Alexandría por Demetrio de Faleron en tempos de Ptolomeo Soter (ss IV-III a C). Mestres importantes como Euclides, Erasístrato e Herófilo redactaron para ela as súas obras. Reuniu os sabios máis importantes da Antigüidade, sendo dirixida entre outros por Aristófanes de Bizancio; Eratóstenes ensinou alí xeografía e matemáticas. Destacan os poetas como Calímaco, Teócrito, Apolonio de Rodas e Licofron. No 48 a C foi incendiada durante o sitio da cidade por Xulio César. Posteriormente Marco Antonio reedificouna e dooulle 200.000 volumes que fixo traer dende a biblioteca de Pérgamo. Foi arruinada no 389 por Teodosio I, aínda que tradicionalmente veuse dicindo que fora acto do Califa ‘Omar.

Movemento iniciado no s II d C no interior da comunidade cristiá de Alexandría. Nun principio foi unha escola catequética que, pola súa importancia, chamou a atención de moitos pagáns cultos. A etapa de esplendor comeza con Panteón e culmina con Clemente (150?-215?) e Oríxenes (185?-255?). Con ocasión da controversia ariana sobresaíu Atanasio (295?-373?) e con ocasión da herexía nestoriana, Cirilo (373-444). Os elementos que a definen son o seu platonismo e a tendencia á interpretación alegórica das escrituras.

Movemento de científicos e técnicos que, desde a implantación en Exipto da dinastía ptolemaica (s IV a C) se formou arredor do Museo de Alexandría. Alí reuniuse o número máis grande de científicos da historia anterior ao s XX. Herófilo e Erasístrato foron grandes anatomistas. A escola de medicina recolleu as diferentes tendencias da medicina grega anterior. En xeografía, Eratóstenes e Aristarco de Samos fixeron traballos como a medida do radio da terra ou o heliocentrismo. En matemáticas, os libros de Euclides, Apolonio, Ptolomeo e Diofante foron libros de texto ata os ss XVII ou XVIII. Zenódoto de Efeso, Aristófanes de Bizancio, Aristarco de Samotracia, Dionisio o Tracio ou Apolonio Díscolo foron os iniciadores da gramática científica. Herón, Ctesibio e Sóstrato construíron máquinas de vapor e de aire. A alquimia, con Zósimo de Panópole, tamén foi cultivada alí. A partir do s II a C os últimos científicos do helenismo viviron lonxe de Alexandría, pero mantiveron correspondencia...

Comunidade xudía que se instalou en Exipto despois da destrución do templo de Xerusalén (arredor do 586 a C). En tempos de Filón, os xudeus de Exipto chegaron a ser un millón. Foron helenizados como o amosa a súa produción literaria en lingua grega. Esta helenización fixo necesaria a versión da Biblia ao grego, denominada dos Setenta. Outras obras alexandrinas son os oráculos sibilinos, amplamente coñecidos no helenismo, os libros II, III e IV dos Macabeos e o prólogo e versión grega do Libro da sabedoría de Salomón. A vontade de helenización dos xudeus de Alexandría culminou en Filón (20 a C-40 d C) pero vai diminuír coas revoltas e persecucións da época romana.

Dignidade e xurisdición dos xefes da igrexa copta e melquita católicas, e cotpa e bizantina ortodoxa (residente no Cairo dende o s XI). A orixe do Cristianismo en Alexandría atribúese a san Marcos segundo unha tradición moi antiga; a relación deste con san Pedro e a importancia civil e cultural da cidade déronlle ao Bispo de Alexandría un lugar preeminente na estruturación eclesiástica de Oriente, recoñecido polo Concilio de Nicea (325), que aceptou a súa autoridade sobre Exipto, Libia e Pentápole. Durante a controversia monofisita e despois do Concilio de Calcedonia (451) o patriarcado foi dividido entre monofisitas e ortodoxos, que recibiron o nome de melquitas; esta división e a ocupación da cidade polos árabes (642) contribuíu a facer minguar o prestixio e a autoridade da sé alexandrina. Durante o dominio árabe a situación dos cristiáns de Alexandría oscilou entre a persecución e a tolerancia.

Corrente aristotélica italiana centrada en Boloña dos séculos XV e XVI, inspirado en Alexandre de Afrodisia. Caracterízase pola negación da inmortalidade da alma.

ariedade de crisoberilo de cor verdosa, que se presenta con moita frecuencia cristalizada, ás veces por xustaposición e outras veces por compenetración.

Alexandre.