"Red" (Contén)

PERSOEIRO

Militar. Terceiro marqués da Romana, participou na guerra entre España e Francia no 1793, durante a que serviu en Gipuzkoa e Catalunya, onde foi capitán xeneral interino. En 1807 dirixiu un exército enviado por Carlos IV a Alemaña e Escandinavia para defender a Napoleón. Xa na Península Ibérica, loitou contra os franceses na Guerra da Independencia. Colaborou en Galicia co xeneral inglés John Moore e posteriormente se incorporou á Junta Central en Sevilla. No 1810 foi nomeado capitán do exército e dirixiuse a loitar a Portugal, onde faleceu.

PERSOEIRO

Compositor e director de orquestra. Iniciouse musicalmente con Martucci e Bazzini e posteriormente realizou estudios musicais en París, onde aprendeu piano con Diémer e composición con Fauré. Exerceu a docencia no conservatorio de París e anos máis tarde no de Santa Cecilia de Roma. Foi o fundador da Sociedade Italiana de Música Moderna. É autor, entre outras, das óperas La donna serpente (A muller serpe, 1931) e La Favola d’Orfeo (O mito de Orfeo, 1932); do ballet La Giara (1924) e Scarlattiana (1926); e de obras teóricas Il pianoforte (O pianoforte, 1937) e La tecnica dell’orchestra contemporanea (A técnica da orquestra contemporánea, 1950). Publicou libros sobre diversos compositores, como Bach e Stravinsky, un libro de memorias, e editou obras de Monteverdi, Beethoven, Vivaldi e Clementi.

PERSOEIRO

Compositor italiano. Estudiou en Luca, París e Milán, e dende 1886 foi profesor no conservatorio de Milán. Arrigo Boito introduciuno no grupo artístico da scapigliatura. Compuxo, entre outras, as óperas Dejanice (1883), Edmea (1886) e La Wally (1892).

PERSOEIRO

Enxeñeiro, arquitecto e militar. Foi capitán xeneral do Reino de Galicia. Antes de chegar á Coruña, realizou algúns proxectos arquitectónicos e urbanísticos en Catalunya, como os planos da igrexa de Sant Miquel del Port, na Barceloneta (1753), e os da catedral nova de Lleida (1760). Entre 1776 e 1778 completou a urbanización da Rambla de Barcelona. En 1799 proxectou as Casas de Paredes na Coruña, onde tamén realizou o edificio do Consulado, que despois foi sede do Museo de Belas Artes. Foi membro de mérito en arquitectura da Real Academia de San Fernando de Cádiz (1768), consiliario da mesma institución (1770) e membro da Academia de Arquitectura (1774).

PARROQUIA

Parroquia do concello de Nogueira de Ramuín baixo a advocación de Santiago.

PERSOEIRO

Pintor estadounidense. Discípulo de Cole e continuador da Escola do Río Hudson, foi fundamentalmente paisaxista. Transformou a súa casa de Olana nun museo que amosa a súa obra. Da súa produción destaca O corazón de América e As cataratas do Niágara (1857)

GALICIA

Mestre e perito mercantil. Foi cronista oficial de Allariz dende 1949 e cronista oficial de Ourense dende 1979, posto no que sucedeu a Ramón Otero Pedrayo. Entre os anos 1948 e 1988 publicou numerosos traballos de investigación e divulgación histórica sobre Ourense en revistas especializadas e nos xornais La Región e Faro de Vigo. Colaborador do Boletín do Museo Arqueolóxico Provincial e da revista Posío Arte e Letras, publicou as monografías “Reseña histórica del castillo de Allariz” (1946), “La verdadera patria del Padre Feijóo” (1948), “Índice turístico de la provincia de Orense” (1961), “Allariz, villa y corte románica” (1962) e “Ourense, plano y callejero” (1969); e sacou do prelo os libros Guía turística da provincia de Ourense (1970), Crónica e guía do mosteiro de Oseira (1972), Crónica e guía do mosteiro de Montederramo (1974), Crónica e guía do mosteiro de Celanova (1976), Ourense, ruta e mantel...

PERSOEIRO

Psicólogo suízo. Profesor de psicoloxía e de pedagoxía na Universidade de Xenebra, en 1901 fundou, con Théodore Flournoy, Archives de Psychologie, a primeira revista francesa de psicoloxía. A súa teoría funcional da educación traduciuse, no terreo práctico, na escola activa, onde calquera actividade está baseada na necesidade e no interese do neno, e deu fundamentación psicopedagóxica ao movemento europeo da escola nova, do que formou parte. Creou, en 1912, o Instituto Jean-Jacques Rousseau, denominado posteriormente Instituto de Ciencias da Educación, centro de estudo da formación da moderna pedagoxía europea, ata o momento da Segunda Guerra Mundial, ao que acudiron moitos profesionais españois da educación baixo o impulso da Junta para la Ampliación de Estudios. Os inspectores de educación da Coruña (dos anos 20 e 30), José Peinado Altabre e Manuel Díaz Rozas, mantiveron contacto con E. Claparède. Entre as súas obras están L’association des idées...

PERSOEIRO

Matemático alemán. Dedicouse ao estudo da álxebra e da xeometría, e realizou traballos notables no campo da física matemática. En 1867 fundou, xunto con Carl Neumann, a publicación Mathematische Annalen.

PERSOEIRO

Xeobotánico estadounidense. Creador da escola dinámica americana que desenvolveu o concepto de sucesión, segundo H. C. Cowles, e introduciu os de clímax e serie. Escribiu Research Methods in Ecology (Métodos de investigación en ecoloxía, 1905), a primeira obra en tratar a ecoloxía con experimentos de campo.

ENTRADA LARGA

Reacción do grupo carbonilo CO dos aldehidos e das cetonas a grupo metilo CH2por acción da amalgama de cinc en medio de ácido clorhídrico, segundo a seguinte ecuación de reacción:

FORMULA

GALICIA

Xornalista. Iniciou a súa andaina profesional nos xornais Faro de Vigo e La Concordia. Posteriormente, emigrou a Bos Aires onde exerceu como secretario do Club Español e do Centro Galego, e como presidente da Asociación de Dependientes de Comercio. En 1890 nomeárono presidente honorario do Centro Galego de Bos Aires.

PERSOEIRO

Aventureiro e militar norteamericano. Coñecido como Buffalo Bill, serviu como explorador do exército nordista durante a Guerra de Secesión (1861-1865) e como guía nas guerras que se libraron contra os sioux e os cheyennes entre 1868 e 1876. Ned Buntline fíxoo célebre a través das súas novelas.

GALICIA

Escritor e político. Cursou estudios na Escola de Náutica da Coruña entre os anos 1962 e 1966, e navegou como mariño mercante desde 1966 a 1968. Posteriormente, dedicouse á docencia ata que comezou a participar activamente na política. En 1982 obtivo o cargo de deputado independente polas listas do PSOE no Parlamento de Galicia e durante o goberno tripartito, entre outubro de 1987 e febreiro de 1990, exerceu como conselleiro de Cultura. Foi un dos fundadores do grupo Voces Ceibes, que aglutinou os cantautores da Nova Canción Galega a partir de 1968; membro fundador e primeiro vicepresidente da Asociación de Escritores en Lingua Galega, cargo do que dimitiu trala organización do Primeiro Congreso de Escritores, é membro fundador e primeiro presidente do PEN Clube de Galicia, posto do que tamén dimitiu unha vez organizado o Congreso Mundial do PEN en 1993. A súa andaina literaria comezou co poemario Mencer de lúas (1968), pero o xénero que cultivou con maior asiduidade e éxito foi a narrativa....