"lla" (Contén)

1. Un animal en relación ao seu pai ou nai. Na tradición oral recóllense ditos como: “A quen Deus lle negou fillos, o demo apareoulle sobriños. Fillo es e pai serás; como fixeres, así o terás. Fillo aínda non o temos e xa nome lle puxemos. Fillos criados, pesares dobrados. Nin para o fillo bo compre gañar, nin para o malo traballar. O fillo da miña filla ponmo onda a lareira para que coma; e o da miña nora, dálle unha codecha de pan para que vaia para fóra. Os fillos da miña filla, todos meus netiños son; e os das miña nora, serán ou non. O fillo do burro ben sabe ornear. O fillo do fidalgo, un pé calzo e o outro descalzo. Onde hai fillos, nin parentes nin amigos. Se o fillo sae ao pai, saca de dúbida a nai.

2. Descendente máis directo dunha persoa que, respecto a esta, ocupa o primeiro grao de parentesco en liña recta.

3. filla política

   nora.

4. fillo adoptivo

   Descendente por adopción.

5. fillo adulterino

   Fillo nacido dunha unión na que, polo menos, unha das persoas está unida validamente en matrimonio con outra.

6. fillo espiritual

   Persoa que recibiu a herencia espiritual de alguén e que é continuador das súas ideas ou da súa obra.

7. fillo ilexítimo

   Fillo que teñen dúas persoas que non poden casar.

8. fillo incestuoso

   Fillo nado de persoas ligadas por parentesco nun grao en que teñen prohibido casar entre elas.

9. fillo lexitimado

   Fillo que, polo procedemento da lexitimación, pasa da condición de natural á de lexítimo.

10. ...

Antigo mosteiro situado na parroquia de Santalla de Cuíña (Lugo). Fundouno Ildoncia Gundesíndiz a comezos do s X e no 995 foi doado ao Rei Vermudo II con todas as súas dependencias. En 1038 documéntase como propiedade da infanta Sancha. Posteriormente pertenceu á igrexa de Lugo.

Combate naval que tivo lugar no cabo de Fisterra o 22 de xullo de 1805 entre a escuadra franco-española, comandada por Villeneuve e Gravina, e a británica, comandada por Calder. A derrota dos franco-españois non permitiu a proxectada invasión de Inglaterra.

Liñaxe que trae por armas, en campo de prata, un león de goles.

Revista editada na parroquia de Oseiro pola Asociación de Veciños Manuel Murguía en 1995. Trátase dunha publicación de pequeno formato onde se inclúe información biográfica de Murguía e da súa familia, unha escolma de artigos sobre o pensamento deste intelectual, o seu discurso nos Xogos Florais de Tui, artigos de diferentes autores con referencias á vida e obra de Murguía e bibliografía.

Periódico editado en Vigo a partir de 1985. Subtitulouse “Boletín do Bloque Nacionalista Galego”. Trátase dunha publicación crítica coa situación política do momento que inclúe, ademais de biografías sobre os candidatos do BNG ao Concello de Vigo, información política, composicións poéticas e unha tira cómica de Xaquín Marín.

Revista sociocultural trimestral aparecida no verán de 1991 no Saviñao (nº0). Editada pola Plataforma Veciñal para o Desenrolo Integral do Saviñao, imprimiuse nos obradoiros tipográficos de Tórculo Artes Gráficas en Santiago de Compostela. Incluíu, sobre todo, información do concello e algúns artigos relacionados coa comarca do Val de Lemos.

Termo do latín dos chafoutas, ou xerga dos albaneis, e tamén do verbo dos daordes, ou xerga dos telleiros, que corresponde á voz ‘cesteiro’.

Colección de poesías formada por catro números que editou o colectivo Rompente entre 1976 e 1977. Neles incluíronse creacións dos membros do colectivo e doutros autores que compartían os mesmos principios de renovación literaria e compromiso ideolóxico. O primeiro número inseriu o poema “Reclamo a libertade pró meu pobo”, de Heriberto Bens; o segundo tres elexías en homenaxe a Moncho Reboiras; o terceiro reproduce tres poemas e leva na contraportada o mapa de Galicia coa bandeira nacionalista; e o cuarto reivindica a celebración do 25 de xullo como día da patria galega.

Boletín de pequeno formato editado en Bos Aires. Incluíu na súa primeira páxina e amodo de presentación a letra do Himno Galego. En páxinas interiores inseriu a partitura completa coa música de Pascual Veiga. Na última delas informa sobre o nacemento do Grupo Galeguista, a súa relación co Partido Galeguista e os principios deste último. No ano 1944 en México e co mesmo esquema editáronse as Follas do Partido Galeguista, na que tamén se dá conta dos principios que rexen esta formación política.

Obra da autoría de Rosalía de Castro publicada en 1880 e dividida en cinco seccións de desigual extensión: “Vaguedás”, “Do íntimo!”, “Varia”, “Da terra” e “As viúdas dos vivos e as viúdas dos mortos”. É un poemario de gran riqueza expresiva, cunha clara intención social e de variedade temática. A visión do mundo é radicalmente pesimista, aínda que hai algúns poemas na liña de Cantares Gallegos nos que desenvolve temas e formas propios da lírica popular, como a preferencia pola asonancia e o emprego do romance cuarteto e seguidilla. Galicia e a sociedade están contempladas dende a crítica social; Rosalía expresa o seu desacordo ante as inxustizas, rebélase e pide unha vinganza que manifesta a súa intención de protesta social que ten orixe na súa identificación solidaria cos que sofren e cos marxinados. Son continuos os ataques á Igrexa e á súa hipocrisía (“Brancas virxes de cándidos rostros”, “Decides que o matrimonio”, “Tembra un neno no húmido pórtico”, “De balde”), tema que se...