"Roman" (Contén)

ENTRADA LARGA

Estado do SL de Europa situado entre Bulgaria ao S, o Mar Negro, Ucraína e Moldavia ao L, Ucraína ao N, e Hungría e Serbia e Montenegro ao O (238.391 km2; 21.680.974h [2000]). A súa capital é Bucarest.
Xeografía física
Romanía é o país dos Cárpatos, que a atravesan formando un gran S que culmina no Negoiu a 2.544 m de altitude. Distínguense tres grandes unidades: a montaña carpática, os altiplanos e as chairas. Os Cárpatos están formados por un gran núcleo central cristalino cuberto por formacións volcánicas e sedimentarias de flysch, que estivo intensamente afectado polos movementos tectónicos, polo que presenta numerosas depresións e concas. A zona de altiplanos atópase a ambas as dúas vertentes da cordilleira. Na vertente interna está o altiplano de Transilvania, que ocupa o centro do país e está formado por unha serie de niveis de aplanamento e por unha cubeta sedimentaria que os afluentes do Tisza...

1. Relativo ou pertencente ao románico.

2. Aplícase á arte desenvolvida no Occidente cristián, que se practicou durante os ss XI e XII e na maioría dos países tamén durante o XIII. Apareceu despois da sedimentación das nacionalidades xurdidas da descomposición do Imperio Carolinxio, durante o longo proceso que conformou as súas características, co revivir das tradicións culturais arraigadas na antiga proxección do Imperio Romano. Estivo precedido por un extenso período de búsqueda de formas e estruturas inspiradas a través dos monumentos que quedaban e da persistencia de manifestacións locais de antes do ano 1000, aparecidas a partir das influencias derivadas do norte de Italia que penetraran nas maneiras construtivas dos períodos carolinxios e odónidas. Esas influencias incorporaran modalidades orientais asimiladas polos mestres lombardos, que as difundiron desde comezos do s XI, con penetracións a través dos Alpes cara ás rexións do Rin e coa extensión aos diversos sectores da cultura mediterránea por Occidente. Considérase o...

3. 1. Que deriva do latín.

   2. linguas románicas

      Linguas que derivan do latín falado, ou vulgar, non do latín clásico ou culto. Mostran esta orixe tanto no léxico coma na estrutura morfosintáctica. Estas linguas, tamén denominadas neolatinas, teñen o latín como base e punto de partida, pero, ao longo dos séculos, recibiron as influencias de diferentes factores: o substrato (ibérico en Hispania, celta na Galia, etrusco na Toscana), o superestrato (arábigo nas linguas iberorrománicas, eslavo no romanés, xermánico no francés), etc. A expresión lingua románica é a tradución literal do termo Romanam linguam, que figura nos textos do concilio de Tours (813) e no de Maguncia (847), en que se recomenda aos presbíteros que prediquen en lingua románica co fin de ser comprendidos polos fieis; a expresión designa pois a lingua falada, en oposición á lingua escrita que seguía a ser o latín. O texto románico máis antigo, documentado na Romania arredor do s IX, é posiblemente a adiviña Indovinello Veronese, que se...

   3. lingüística románica

      romanística.

1. Conxunto das terras e os homes que formaron parte do Imperio Romano.

2. Carácter ou espírito propio dos pobos de lingua e cultura latinas.

3. Espírito propio da Igrexa Católica, das súas normas ou da súa liturxia, fronte aos usos das igrexas particulares.

1. Relativo ou pertencente ao romanismo.

2. Especialista en dereito romano.

3. Especialista nas linguas e nas literaturas románicas.

1. Acción e efecto de romanizar ou romanizarse.

2. Proceso histórico de implantación da organización e da cultura de Roma en todo o Imperio Romano. A unidade política foi seguida da unidade cultural, facilitada polo uso do latín. Só Oriente, provisto dunha cultura superior e helenística, mantivo a lingua e a civilización gregas e alí o proceso foi menos intenso. A verdadeira romanización caracterizouse pola latinización e foi propia de Occidente no Mediterráneo. A pesar dun certo bilingüismo, o latín foi a lingua oficial nas provincias occidentais, imposta pola administración, a escola, a xustiza, o exército e o comercio. En moitos lugares, porén, debeu ser a penetración cristiá a que finalizou o proceso de latinización. Deste xeito, a literatura latina deixou de ser axiña unha creación exclusiva de Roma e de Italia. Pero, máis que a literatura escrita, foi o repertorio teatral o procedemento que tivo unha influencia superior na educación das masas. Tamén cumpriron funcións específicas neste proceso a concesión do dereito de cidadanía,...

1. 1. Difundir a civilización, as leis, os costumes e a lingua romana, especialmente con relación á expansión da antiga Roma.

   2. Impor a Igrexa Romana os seus usos, costumes ou ritos a outras igrexas non latinas.

2. Adoptar os usos, a lingua ou os costumes dos romanos.

PERSOEIRO

Papa (897). O seu pontificado só durou uns meses e pénsase que preparou a rehabilitación do Papa Formoso.

1. 1. Relativo ou pertencente a Roma ou aos seus habitantes.

   2. Natural ou habitante de Roma.

2. 1. Relativo ou pertencente ao pobo romano.

   2. Individuo do pobo romano.

   3. Pobo de raza indoeuropea que habitaba a cidade de Roma. De procedencia incerta, os testemuños arqueolóxicos proban que, xa desde o s X ao VII a C, sobre os outeiros romanos, se foron formando unhas comunidades que, co tempo, obtiveron unha certa unidade política e participaron das leis do pobo latino. Sábese que, de entre todas as comunidades, Alba exerceu a supremacía ata que foi derrotada por Roma, que pasou a ostentar a hexemonía da Liga Latina. Séculos máis tarde, cando a urbe se converteu en imperio, convertéronse en romanos os habitantes de Roma e tamén todos os habitantes das terras que esta conquistou.

3. 1. Relativo ou pertencente aos territorios do Imperio Romano ou aos seus habitantes.

   2. Natural ou habitante dos territorios do Imperio Romano.

   3. ...

PERSOEIRO

Escultor e medalleiro. Activo en Lombardia, as súas obras mostran a incorporación ás tendencias do Renacemento. Realizou a Arca di Gian Galeazzo Visconti (1463-1497), relevos para unha porta do Palazzo Ducale de Mantua e diversas medallas (Xulio II, Isabel de Aragón).

1. Aplícase a calquera feito lingüístico, histórico, artístico e cultural determinado polo encontro das civilizacións bárbaras coa civilización romana e cristiá.

2. Leis romanas, recollidas polos bárbaros no s VI, para o uso das poboacións subxugadas nos estados fundados polos pobos xermánicos en terras do Occidente romano.

1. Relativo ou pertencente ao Sacro Imperio Romano-Xermánico.

2. Nome co que se coñece o soberano do Sacro Imperio Romano-Xermánico. O seu título oficial era o de emperador dos Romanos (ou emperador romano). O título de emperador romano empregábase despois da coroación como tal feita polo papa. Antes recibía o título de rei de Romanos.

1. Relativo ou pertencente a Romaña, aos seus habitantes ou á súa variedade lingüística.

2. Natural ou habitante de Romaña.

3. ariedade lingüística galoitálica que, xunto co emiliano, forma o emiliano-romañolo, que se estende pola rexión de Emilia e Romaña. Ademais dos trazos propios das variedades galoitálicas, destacan o paso de A > ä (säl ‘sal’), o enmudecemento de certas vogais (sbdal ‘hospital’; ital ospedale), ditongacións particulares (fiaur ‘flor’) con reducións (des, dis ‘deus’), ou a metafonía (quest, quist).