"Abia" (Contén)

PICOS

Pico dos montes Beskidy (1725 m), o máis elevado da serra, na fronteira entre Eslovaquia e Polonia.

PICOS

Pico dos montes Beskidy (1725 m), o máis elevado da serra, na fronteira entre Eslovaquia e Polonia.

PERSOEIRO

Almirante e explorador estonio. Navegou ao redor da Antártida nunha expedición da mariña rusa entre 1819 e 1821, que foi a primeira en descubrir terras ao S do Círculo Polar Antártico (a Illa de Pedro I e a Terra de Alexandre I), no mar que leva o seu nome.

REXIÓNS

Rexión da Europa Oriental que se estende polos vales baixos dos ríos Prut e Dniéster ata o Mar Negro, e que ocupa a maior parte de Moldavia, nunha faixa que se prolonga en dirección NO-SL ao N da conca do Danubio. En total abrangue unha superficie de máis de 45.000 km2, entre os 46°-48° de latitude N e os 28°-30° de lonxitude L. Área de transición entre oriente e occidente, a composición étnica da poboación é moi heteroxénea: a maioría moldava (ou romanesa), que é máis da metade do total e habita principalmente na metade occidental, convive con importantes minorías de ucraínos, rusos, xudeus e búlgaros; os ucraínos e os rusos están establecidos sobre todo na parte oriental. Morfoloxicamente, pódense distinguir dúas grandes unidades: a primeira, ao S, é unha gran chaira cuberta de vexetación esteparia. No centro e no N, o relevo érguese e tórnase máis abrupto, modelado polas incisións fluviais. Malia a súa proximidade ao Mar Negro, a situación occidental do país respecto do litoral...

1. Que ten dous labios.

2. Aplícase ao cáliz ou corola que se divide formando dous labios separados, como é o caso de moitas lamiáceas.

1. Aplícase ao fonema consonántico articulado mediante o contacto de ambos os dous labios, superior e inferior, que produce unha interrupción total ou parcial da corrente de aire e dá lugar aos sons chamados bilabiais oclusivos ou interruptos, se o contacto é total, ou ben fricativos ou constritivos, se o contacto non é total. En galego rexístranse os seguintes sons bilabiais: oclusivos [p], xordo, (pao, copa) e [b], sonoro, (base, sombra); nasal [m], sonoro, (mapa, amor, álbum); fricativos [β], sonoro, (abella).

2. Letra ou son bilabial.

CIDADES

Cidade da provincia de Nápoles, na Campania, Italia, situada no SL do golfo de Nápoles, ao pé do monte Sant Angelo (66.345 h [1997]). A súa economía baséase na industria estaleira e no sector turístico. Próxima á antiga Stabiae, destruída pola erupción do Vesubio no ano 79 d C, formouse ao redor dun castelo erixido por Federico II no s XIII e ampliado por Carlos de Anjou. Nela tivo lugar en 1284 a batalla naval de Castellammare na que foi derrotado Carlos de Anjou.

CIDADES

Cidade do estado de Puebla, México, ao L do volcán Popocatépetl (26.625 h). A economía baséase na agricultura (millo e trigo) e na gandería. Da época precolombina quedan as ruínas dunha pirámide monumental (62 m), actualmente convertida nun outeiro artificial onde se sitúa a igrexa de Los Remedios (s XIX). Probablemente coroaba un templo en Quetzalcoatl, destruído en 1519 por Hernán Cortés durante a acción de Cholula, na que tivo lugar unha cruel matanza de indíxenas. Destaca tamén a cerámica, polícroma e pulimentada, e a ourivería. Da época colonial consérvanse numerosas igrexas, entre as que sobresaen o mosteiro de San Gabriel coa Capilla Real que posúe pequenas cúpulas, San Pedrito Colomoxco e a cercana San Francisco Acatepec.

GALICIA

Mestre de arquitectura e escultor. Realizou dous retablos colaterais para a igrexa de San Pantaión das Viñas (Betanzos), un dedicado á Virxe María e outro a santo Antón.

1. Termo do latín dos chafoutas, ou xerga dos albaneis, que corresponde á voz ‘pemento picante’.

2. Termo do verbo dos daordes, ou xerga dos telleiros, que corresponde á voz ‘pemento picante’.

PERSOEIRO

Escritor costarriqueño. A súa obra é naturalista, cunha profunda preocupación social na que reflicte a situación do campesiñado costarriqueño. Publicou, entre outras obras, Ese que llaman pueblo (1942) e Una burbuja en el limbo (1946). Recibiu o Premio Magón 1968.

1. Causar rabia.

2. Sentir rabia por algo.

PERSOEIRO

Papa (236-250). Organizou Roma e dividiuna en sete rexións ou diaconías administradas por diáconos. Morreu martirizado en Roma durante a persecución de Decio. Na iconografía viste capa e tiara pontificais, e leva como atributos un bordón con cruz de dous traveseiros e a palma do martirio, amais dun angazo con dentes de ferro (símbolo do seu martirio). A súa festividade celébrase o 20 de xaneiro.