"Alvar" (Contén)

GALICIA

Histólogo. Foi catedrático de Organografía e Fisioloxía animal na Universidade Complutense de Madrid (1932-1967). Realizou numerosos traballos no eido da histoloxía vexetal, entre o que cómpre salientar: “Sobre el estudo del condriosoma en las células vegetales por el método tanto-argéntico”, animal “Contribución al conocimiento histológico de las medusas” e entomolóxica “El epitelio estomacal de los blátidos”. Os seus manuais de bioloxía tanto para bacharelato como para ensino superior foron moi divulgados e empregados nos anos do franquismo. Foi director do Instituto José Acosta do CSIC, subdirector do Museo Nacional de Ciencias Naturales e membro da Real Sociedad Española de Ciencias Naturales.

PERSOEIRO

Dominico, escritor e pensador; foi coñecido polo pseudónimo Filósofo Rancio, alcume co que asinou as Cartas críticas de un filósofo rancio (1813-1816).

PERSOEIRO

Conquistador castelán. Capitán de Hernán Cortés na conquista da Nova España. Someteu as zonas das actuais Guatemala e O Salvador (1523-1524). Gobernador de Guatemala, quixo intervir na conquista de Quito, pero Pizarro expulsouno dos seus territorios. Morreu na represión de Xalisco.

PERSOEIRO

Deputado nas Cortes Constituíntes do 1869 e Gobernador Civil de Lugo. Polo seu discurso Necesidad de escribir la Historia filosófica de Galicia desde los tiempos más remotos hasta nuestros días, y su utilidad para el porvenir foi premiado co Caravel de Prata nos primeiros Xogos Florais de Galicia, celebrados na Coruña no 1861, traballo publicado no Álbum de la Caridad. Durante os anos 1859, 1860 e 1861 colaborou no Boletín Judicial de Galicia, e en 1872 firmou en Viveiro o manifesto Electores del distrito de Vivero. Morreu en Valladolid, onde ocupaba o cargo de fiscal da Audiencia.

PERSOEIRO

Segundo Carballo Calero participou no Liceo de la Juventud, sociedade creada en Compostela en 1847, xunto a Aurelio Aguirre, Pondal, Rosalía, Murguía, etc.

PARROQUIA

Parroquia do concello da Pastoriza baixo a advocación de santa María.

GALICIA

Criouse en Soutolongo (Lalín) e fixou a súa residencia en Lugo, cidade na que desenvolve o seu labor profesional en tres actividades: como profesor de linguas clásicas, editor e músico. Na área docente, destaca así mesmo a súa faceta de preparador de numerosos mecanógrafos na Academia Alvarellos (fundada por el en Lugo en 1961) trala publicación dun sistema de aprendizaxe, da súa autoría, que o Ministerio de Educación y Ciencia recoñeceu oficialmente en 1968. O seu labor de editor (Alvarellos Editora Técnica, Lugo, 1977) coñécese especialmente polas reedicións que, en facsímile, publica de obras do século XVIII (Obras Completas do Cura de Fruime, Obras Póstumas de Sarmiento, España Sagrada, Arquitectura de Vitrubio, etc) ademais de obras de fición, históricas ou ensaios, todos eles de temática galega, que saen do prelo da súa editorial. E. Alvarellos é autor de varios libros: a novela Botei Corenta Anos (1977), o poemario satírico-picaresco Cen Anacos...

PERSOEIRO

Poeta portugués, autor de Lusitánia Transformada (1607), novela pastoral en prosa e en verso feita segundo os modelos renacentistas de Sannazzaro e Montemor. A obra foi atribuída en tempos a Camões, de quen son evidentes as influencias.

PERSOEIRO

Viaxeiro e escritor portugués. Formou parte da primeira embaixada portuguesa que arribou a Axum e ao País de Shoa, propiedade do negus David de Etiopía (1515-1527). Publicou a Verdadeira informação das terras do Preste João das Índias (1540), relato que acadou sona na súa época.

1. Apelido de orixe patronímica moi frecuente en toda a península. Procede do nome persoal de orixe xermánica Álvaro + o sufixo patronímico -ez/es (‘fillo de Álvaro’); de aí que fose moi frecuente tamén a forma Alvares. Álvaro está formado polos elementos alls ‘todo, moi’ e war(j) ‘coidado, precaución, prudencia’; é dicir ‘o que se defende de todo’. Xa aparece documentado no s XII: “Uermudus Aluarici” (doc ano 1037, Tumbos del Monasterio de Sobrado de los Monjes de P. Loscertales de García de Valdeavellano I, p 159), “Veremudus Alvares” (doc ano 1180, “Tumbo de Lorenzana” de A. Rodríguez González e J. A. Rey Caíña en Estudios Mindonienses 8, p 68).

2. Apelido derivado do patronímico Alvar ou Alvaro. Estendeuse por toda España e América sobre todo en Colombia e Venezuela. A casa máis antiga é a dos Álvarez asturianos. En Galicia hai casas espalladas por moitos lugares coma Ribas de Sil, Fonsagrada, Foz, Becerreá, Arzúa, Ponteareas, Tui, Valdeorras, Manzaneda, Celanova, Ribadavia, A Pobra de Trives ou Xinzo de Limia, entre outros. Moitos cabaleiros desta liñaxe ingresaron nas Ordes de Santiago, Calatrava, Alcántara, Montesa, Carlos III, e San Xoán de Xerusalén. As súas armas levan, escudo axadrezado de vinte pezas, dez de prata e dez de azur. Outras traen, escudo axadrezado de quince pezas, oito de prata e sete de azur. Outra variante representa, escudo partido: a primeira partición, en campo de ouro, cun castelo de pedra sobre rochas da súa cor natural e un arcabuz de sable asomando pola torre de homenaxe; a segunda partición, en campo de prata, cunha banda de goles, cargada de tres flores de lis de ouro e acompañada de tres...

PERSOEIRO

Militar que o 21 de febreiro do 1812 dirixiu o pronunciamento militar liberal da Coruña, que será chamado ‘Pronunciamento de Acevedo’, proclamando a Constitución de Cádiz do 1812. Entrou a formar parte da Xunta Xeral do Reino de Galicia, presidida polo mariño Pedro Agar, Rexente durante a etapa das Cortes de Cádiz. Aproveitando a toma de posesión do novo Capitán Xeneral de Galicia, Venegas, marqués da Reunión, Acevedo detén na Coruña ás autoridades absolutistas. O 25 de febreiro partiu da Coruña cara a Santiago á fronte dunha columna militar antirrealista, que toma a cidade compostelá e libera os presos políticos da Inquisición, entre os que se achaba o conde de Montijo. O 2 de marzo partiu cara a Ourense en persecución do Gobernador Militar de Santiago, o Xeneral Pol, marqués de San Román, con quen se enfronta ao día seguinte, falecendo segundo Otero Pedrayo nun tiroteo preto dun lugar chamado As Portiñas; en Padornela segundo outros, mentres arengaba ás tropas inimigas a se enfrontaren...

PERSOEIRO

Pintor. Trasládase moi novo a Vigo. Aos dezasete anos é vocalista do grupo de punk-rock Acorazado Potemkin, mentres compaxina esta actividade coa publicación de cómics en revistas e fanzines de Vigo. No ano 1984 trasládase a Madrid, onde participou nos Talleres de Arte Actual do círculo de Belas Artes; no 1986 viaxou a París e Marrocos -onde atopa os símbolos e imaxes que proxectará máis tarde nos seus traballos-. No ano 1989, concédeselle a bolsa da Academia Española de Belas Artes e trasládase a Roma, ata o ano 1990 no que recibiu unha bolsa de La cité des Artistes do concello de París, volvendo de novo a esta cidade. Despois dunha nova estancia en Italia, onde acada unha nova paleta de cores máis fortes e formas máis rotundas, recibe no ano 1992 a bolsa Fulbright de Comité Conxunto Hispano-Norteamericano, e reside en Nova York dous anos. No ano 1994, volta a España, residindo en Madrid. Artista plástico de recoñecido prestixio internacional, cunha obra que aparece en...

PERSOEIRO

Integrante do grupo de teatro de marionetas Viravolta desde a súa creación en 1983, co que realiza traballos de manipulación, interpretación e deseño de vestiarios, entre os que podemos citar Contos para ratos mortos (1984), Historias con demo (1985), A aventura do doutor Sabañón (1993), O candil marabilloso (1994) ou Guillermo Tell (1995).

GALICIA

Catedrática en Lingua Galega.
Membro da Comisión de Lingua do Consello da Cultura Galega e membro fundador do Instituto Rodrigues Lapa, pertence ao Comité Científico das revistas Verba e Cadernos da Lingua. Dende 1973 realiza o labor de investigación no Instituto da Lingua Galega (ILG), labor que compaxina coa actividade docente como profesora na Facultade de Filoloxía de Compostela. Participa en numerosos proxectos de investigación no eido da lingüística do idioma galego: Atlas Lingüístico Galego (dende 1974); Gramática descritiva da lingua galega (1995-1997); Gramática contrastiva do galego e do portugués (1996-1997), entre outros.
Colaborou na elaboración das Normas ortográficas e morfolóxicas do idioma galego, proclamadas oficiais pola Xunta de Galicia en 1982. Entre as súas publicacións,...

GALICIA

Debuxante e escultor. Funcionario do Instituto Social da Mariña, reside en Vigo dende 1942, onde funda no 1971 o taller artesanal Serigrafía Galega coa intención de popularizar a arte galega, reunindo a obra de vinte artistas plásticos galegos -entre eles Seoane- a partir de serigrafías, expoñendo as obras en diversas cidades tanto en Galicia como no resto de España. Esculpiu un busto en pedra de Valle Inclán que se encontra no monte Lobeira.

GALICIA

Médico. Desenvolveu unha intensa actividade como membro de sociedades médicas e conferenciante en diversos congresos internacionais. Neste eido publicou o estudo La vida y la obra del célebre médico gallego Francisco Sánchez. El Escéptico (1550-1623) (1960) ou a Carta de un médico a los pescadores (1967). Membro correspondente da Real Academia de Medicina de Sevilla e da Real Academia Galega; en 1975 pronunciou o seu discurso de ingreso na Sociedad Española de Médicos Escritores sobre La saudade, un síndrome ‘disnímico’? Tivo un destacado labor na prensa (Encrucillada, Galicia emigrante, Grial, La Voz de Galicia, Vieiros, Jornal de Notícias, Papeles de Son Armadans, Galicia, El Pueblo Gallego, La Noche, Faro de Vigo, etc) publicando numerosos artigos ao longo da súa vida. En castelán é autor das novelas El fracaso de Clayton (1938), traducida ao galego en 1994, e...