"AN" (Contén)

1. Talo da xesta.

2. Resto da planta do millo que permanece unido á terra despois de segala.

1. Inverso da tanxente dun ángulo: cotxα=1/txα.

2. Función cotx: O - {kπ, kÎM}→O definida pola asignación x→1/txx, onde tx é a función tanxente.

3. Función cotx: L - {kπ, kÎM}→O definida pola asignación z→1/txz, onde tx é a función tanxente complexa.

4. Función coth: O-{0}→O definida pola asignación x→1/thx, onde th é a función tanxente hiperbólica.

5. Función coth: L - {ikπ, kÎM}→L definida pola asignación z→1/thz, onde th é a función tanxente hiperbólica complexa.

PERSOEIRO

Profesor, polígrafo, conferenciante, articulista, dramaturgo e director teatral, fillo do académico e secretario da Real Academia Española Emilio Cotarelo Mori. Cursou estudios en Madrid e Oviedo (1889-1899), e foi catedrático de Lingua e Literatura españolas desde 1904 na Universidade de Santiago de Compostela, da que foi vicerrector e decano da súa facultade de Filosofía e Letras. Presidiu o Ateneo León XIII. En 1909 participou na Exposición Rexional de Santiago, e dous anos despois o seu Teatro de Cervantes foi galardoado co Berwick e Alba da Academia Española. En 1919 deuse a coñecer como narrador con Palladys tyrones e a seguir editou La enseña raída (1922) e El pazo (1923). Desde 1920 foi académico da Academia Galega. A partir de 1923 converteuse no primeiro presidente do Seminario de Estudos Galegos. Foi membro da Academia de Historia e do Instituto de España. A súa actividade teatral centrouse en especial no período 1922-1931, logo de promover o Cadro...

PERSOEIRO

Pintor. Os seus retratos caracterízanse pola harmonía dos tons fríos, como o Retrato de Francis Burdett (1764). Foi un dos fundadores da Royal Academy (1768).

1. De cada día ou para cada día.

2. Que acontece case todos os días.

PERSOEIRO

Pintor e gravador británico. Foi profesor de debuxo no King’s College de Londres (1834-1842). Representante da escola de Norwich, realizou fundamentalmente acuarelas entre as que destaca Greta Bridge (1805?). O seu estilo caracterizouse polo emprego de tintas planas. Ilustrou con augafortes libros sobre arquitectura antiga.

PERSOEIRO

Soprano. Estudiou en Bucarest e Viena. Destacou como intérprete do repertorio de Mozart. Retirouse a finais de 1990.

IGREXAS

Igrexa parroquial situada en Mondoñedo. Foi un priorado beneditino que se reformou no s XX. Consta dunha nave e dunha ábsida con cuberta de madeira. No interior destaca un retablo do s XIX procedente do mosteiro de Vilanova de Lourenzá, coas imaxes de santa María Madanela, san Xosé, santo Antón e o Neno Xesús. Na fachada principal destaca unha espadana de dous corpos e tres vans.

GALICIA

Político e sindicalista. Traballador do estaleiro de Bazán que iniciou a súa andaina como delegado sindical antes de ocupar o cargo de secretario do comité de empresa. Ademais, exerceu como secretario comarcal da Unión General de Trabajadores (UGT) na comarca de Ferrol. A súa traxectoria política sempre estivo vinculada ao Partido Socialista de Galicia-Partido Socialista Obrero Español (PSdG-PSOE). Presidiu a comisión de Industria do Parlamento de Galicia na I lexislatura (1981-1985) e na II lexislatura, entre 1985 e setembro de 1989, mes no que accedeu á alcadía de Ferrol, logo dunha moción de censura. Despois das eleccións municipais de 1991, nas que resultou elixido alcalde de Ferrol Mario Villamil, unha nova moción de censura permitiu que volvese á alcadía, cargo que exerceu ata 1995. Así mesmo, foi deputado pola Coruña no Congreso de los Diputados durante a V lexislatura (1993-1996). En 1996 abandonou toda a súa actividade política.

GALICIA

Filólogo, pedagogo e poeta. En 1904, ao tempo que estudiaba na Escola Normal de Mestres de Santiago de Compostela (1906-1909), estableceu un colexio na capital do Eume. Rematada a carreira, estudiou o bacharelato. No ano 1910 aprobou as oposicións de maxisterio e pasou a exercer de mestre na Escola Graduada de Lugo, traballo que realizou simultaneamente co exercicio libre do ensino secundario. O seu desenvolvemento persoal e intelectual articulouse ao redor do autodidactismo, a lectura continua e o exercicio da docencia; concibía a educación como un proceso de formación completo que debía abranguer tanto o plano intelectual coma o político, social e ético. En 1917 aprobou, sen pasar pola Escola de Estudios Superiores de Maxisterio, as oposicións para a inspección de ensino primario. Exerceu este novo cargo en Ourense ata 1936. Nesa mesma cidade, ademais de casar con Elisa Pavón Rodríguez, achegouse ao xornalismo e foi redactor xefe do Diario de Orense, e colaborador de La Zarpa...

GALICIA

Enxeñeiro e político. Enxeñeiro de Camiños, Canais e Portos (1978), diplomouse en Dirección Xeral de Empresas (1983) e en Planificación e Administración de Empresas (1985) pola Universidad Politécnica de Madrid. Foi director técnico de Construcións Metálicas José González Gómez (1979-1981) e director xerente de Xestión Urbanística da Coruña SA (1981-1990). Membro do Partido Popular (PP), foi director xeral do Instituto Galego de Vivenda e Solo (IGVS, 1990-1993) e director xeral de Formación e Emprego (1993-1994). Foi conselleiro de Industria e Comercio (1994-1999) e membro do Parlamento de Galicia (1997-1999). Dende outubro de 1999 é presidente da Autoridade Portuaria da Coruña e presidente do Partido Popular da provincia da Coruña.

PERSOEIRO

Inspector médico. Licenciado en Medicina e Cirurxía e en Xornalismo. Foi deputado na lexislatura constituínte (1977-1979) no Congreso de los Diputados pola Unión de Centro Democrático (UCD). Entre outros cargos, exerceu como director da Residencia Sanitaria de Vigo e do Hospital Xeral de Galicia. Recibiu, entre outros galardóns, a Orden del Mérito Constitucional, a Medalla de Oro Constitucional e a Medalla de Oro da Federación de Baloncesto.

GALICIA

Fiscal. Licenciado en Medicina e Cirurxía e en Dereito. Foi fiscal xefe do Tribunal Superior de Xustiza de Galicia. Colaborou en Foro Gallego e no Boletín del Colegio de Abogados da Coruña. Entre outros galardóns recibiu a Cruz de Honor e a Cruz Distinguida de primeira clase da Orden de San Raimundo de Peñafort, a Medalla del Mérito a la Justicia e a Medalla Castelao (1992). Pertence á Academia Galega de Xurisprudencia e Lexislación.

IGREXAS

Igrexa parroquial situada no Val do Dubra. Contén restos da primitiva fábrica oxival no presbiterio. No interior destaca o altar maior barroco e no exterior a espadana barroca. Foi reconstruída en 1974.

PERSOEIRO

Compositor, sobriño de Louis Couperin. Figura relevante da escola clavecinista francesa, sucedeu o seu pai no posto de organista de Saint Gervais e en 1717 nomeárono clavecinista real. Dentro da súa obra destacan catro libros con pezas para clavecín (1713, 1717, 1722 e 1730), Concerts royaux (1722), L’apothéose de Corelli (1724) e L’apothéose de Lully (1725). Compuxo tamén música vocal, profana e relixiosa, e escribiu o tratado L’art de toucher le clavecin (A arte de tocar o clavecín, 1716-1717), que contén nove pezas para este instrumento.

PERSOEIRO

Pintor francés. Trasladouse a París en 1839 coa intención de estudar dereito, pero axiña se dedicou á pintura. Rexeitou asistir a escolas oficiais e aprendeu no Louvre copiando as obras de Caravaggio ou Velázquez. As súas primeiras obras teñen un carácter romántico, como Guitarrero (1845) ou L’homme à la pipe (O home da pipa, 1846). No Salon de 1844 admitíuselle o autorretrato Courbet au chien noir (Courbet cun can negro, 1842). O seu estilo cambiou en 1850 cando presentou ao Salon dese ano tres obras de grandes dimensións, iniciadoras do realismo: Un enterrement à Ornans (Enterro en Ornans, 1849), Les paysans de Flagey revenant de la foire (Os campesiños de Flagey regresando da feira, 1850) e Os picapedreiros, que foi destruída durante a Segunda Guerra Mundial. Identificado polo pobo co socialismo revolucionario, colaborou con Pierre-Joseph Proudhon na súa obra Du principe de l’art et de sa destination sociale (Os principios...

PERSOEIRO

Médico. Exerceu en Viana do Bolo e destacou polo seu labor na epidemia da varíola de 1881. Director médico dos balnearios de Baños de Molgas, Sousas e Caldeliñas, editou unha memoria sobre as augas de Verín, premiada polo Real Consejo de Sanidad, Establecimiento hidro-mineral de Verín (provincia de Orense). Estudio físico-hidrológico de la estación balnearia de Verín (1901). Tamén publicou un informe oficial sobre as augas de Guitiriz en 1905.