"Åland" (Contén)

ARQUIPELAGOS

Arquipélago e lääni de Finlandia, na entrada do golfo de Botnia (1.552 km2; 25.300 h [estim 1996]). Comprende máis de 6.000 illas e illotes, das que só unhas 60 están habitadas, constituída por unha variante local de granito e porfirio (Åland-Rapakin). O clima é máis moderado que no continente (máis de 100 días con temperatura superior aos 10°C). A illa principal é a de Åland, e segue en importancia Lemland, Eckerö, Lumparland e Vårdö, cunha poboación de fala maioritaria sueca (20.000 h) e con tendencia á concentración. A capital e principal porto, é Mariehamn (10.039 h [estim 1996]). A actividade máis importante é a pesca, seguida pola industria turística. Estivo baixo soberanía sueca ata o ano 1809, no que, xunto con Finlandia, foron cedidas a Rusia (Paz de Fredriksham). Durante a Guerra da Independencia Finlandesa (1917-1918), as illas foron ocupadas polos suecos, pero a Sociedade das Nacións outorgoullas posteriormente ao estado finés. O arquipélago goza de autonomía...

1. Balandra pequena.

2. Balandra de coeficientes de finura moi pequenos e grande altura metacéntrica, construída especialmente para as regatas. Os diferentes monotipos de balandro son moi numerosos e moitos deles, como o vaurien, o snipe, o 505, o flying dutchman, constitúen series internacionais.

3. Embarcación costeira de pequenas dimensións, con cuberta e aparellado, de proa a popa, cun só mastro e un bauprés fixo. Con anterioridade á adopción do vapor nas embarcacións, os balandros de guerra (corvetas) tiñan un aparello inferior ao das fragatas e unicamente montaban canóns sobre a ponte superior.

MUNICIPIOS

Municipio da provincia de Teruel, Aragón, na marxe esquerda do río Guadalope, afluente do Ebro (3.596 h [1996]). Atópase nunha chaira ao NL do Sistema Ibérico. Posúe unha economía agrícola baseada na produción de cereal, oliveira, viña, froitas e hortalizas, e na gandería lanar e porcina. No sector industrial destacan os tecidos e as industrias alimentarias. É de destacar a igrexa parroquial, de finais do s XVII. Unha das características da súa cultura é o uso dos tambores na Semana Santa. Segundo a tradición, que se remonta ao s XVIII, cando o reloxo da igrexa do Pilar marca as doce da mañá do Venres Santo, comezan os redobres dos tambores que se converten nunha forma de linguaxe. Cando dous grupos de tambores diferentes se atopan, prodúcense duelos de redobres.

REXIÓNS

Rexión de Aragón, na provincia de Teruel. Caracterízase pola secura do seu clima e a grande erosión do solo. O seu centro rexional é a vila de Calanda.

1. Máquina formada por un conxunto de rolos superpostos entre os que pasa unha materia continua, papel ou tecido, sometida á acción combinada da presión e do escorregamento. Na industria papeleira emprégase para comprimir, alisar e satinar o papel ou o cartón. Ademais, poden imprimirse marcas no papel se os rolos de aceiro están gravados. Na industria do caucho emprégase no proceso de preelaboración. A industria téxtil utiliza esta máquina no acabado dalgúns tecidos como o algodón, o liño, a seda e o raión, e para facer compacta a napa; neste caso os rolos metálicos quéntanse con vapor. Utilízase ademais para a produción de pranchas de caucho ou de películas continuas de resinas termoplásticas.

2. Núcleo de certos reactores nucleares no que o combustible e o refrixerante están colocados no interior duns tubos que o atravesan, mentres que o moderador enche o resto.

3. Reixa disposta na parte exterior dianteira da carrocería dun automóbil, polo xeral diante do radiador, que permite o paso do aire ao interior e serve de adorno.

1. Ave dos xéneros Calandrella e Melanocorypha da familia dos aláudidos, de peteiros fortes e plumaxe de cor predominantemente parda manchada. Camiñan lixeiras e presentan a unlla do dedo posterior das patas moi longa. Fan o niño no chan e teñen un canto con moitos sons que emiten cando voan de xeito rápido e ondulado.

2. [Melanocorypha calandra, Fam dos aláudidos]

3. [Calandrella rufescens, Fam dos aláudidos]

4. [Calandrella brachydactyla, Fam dos aláudidos]

1. Persoa de aspecto descoidado ou ridículo.

2. Vaca vella.

PERSOEIRO

Compositor. Organista e clavecinista, foi músico da corte de Luís XIV. En 1683 nomeárono sub-mestre da capela real, en 1685 compositor de música de cámara, dende 1689 superintendente de música de cámara e posteriormente mestre de música de cámara. Foi autor de motetes de vasta concepción polifónica, de ballets e dun gran número de pezas de concerto para a corte. Da súa produción destacan Ballet de la jeunesse (O baile da mocidade, 1686) e Sinfonies pour les soupers du Roi (Sinfonías para as ceas do rei).

FYLKE

Fylke de Noruega (15.634 km2; 441.100 h [2001]). A capital é Bergen.