"AN" (Contén)

IGREXAS

Igrexa parroquial situada en Castrelo de Miño. As primeiras referencias documentais do s X relacionan esta igrexa cun mosteiro feminino. No 929 foi soterrado nela o Rei Sancho Ordóñez. En 1167, Fernando II dooulla ao bispo de Ourense. Posteriormente pertenceu e foi encomenda da orde de san Xoán de Xerusalén e pasou a depender da encomenda de Ortoño, da mesma orde, que quedou sometida á de Quiroga. Conserva trazos románicos na torre e na ábsida semicircular decorada con canzorros labrados e está cuberta cunha bóveda de canón que conserva pinturas murais con escenas do Xuízo Final. O arco triunfal é de medio punto. A nave do edificio reconstruíuse no s XVIII. As dúas portas son obra do mestre Francisco de Acosta Caballero.

IGREXAS

Igrexa parroquial situada en Vigo. Datada nas primeiras décadas do s XII, conserva unha inscrición do ano 1216 no interior. Pertenceu á encomenda de Beade da orde de san Xoán de Malta. Ten unha única nave e unha ábsida semicircular na cabeceira; a cuberta da nave é de madeira a dúas augas e a ábsida cóbrese con bóveda de canón no treito recto e de cuarto de esfera no semicircular. O exterior da ábsida presenta tres óculos ornamentados con axadrezados e flores de seis pétalos. Estes motivos están presentes na decoración das portas de arco apuntado das tres fachadas do templo, mentres que nos tímpanos o motivo decorativo é a cruz de Malta. As tres portadas son abucinadas e caracterízanse por ter os tímpanos decorados polas dúas caras, as arquivoltas apuntadas e dobradas, e con rosetas de seis pétalos como motivo ornamental básico, que se repiten no arco triunfal e no interior das ventás laterais da nave. A fachada principal ten unha ventá semicircular con seteira interior e remata nunha espadana...

PERSOEIRO

Poeta brasileiro. De tendencia romántica, participou no movemento condoreirista, que propoñía renovar a lírica do Brasil, e atacou o réxime escravista do Brasil. En 1870 publicou a obra Espumas flutuantes. Postumamente se publicaron Voces de África (1880), Os escravos (1883), O Gonzaga ou a Revolução de Minas (1875) e A canção do Africano (1893). En 1966 editouse un volume de Poesías completas.

GALICIA

Condesa de Altamira. De familia nobre, escribiu poemas en galego e en castelán que se recolleron nun manuscrito da Biblioteca Nacional, hoxe perdido. Consérvase un soneto de loanza a La Araucana, de Alonso de Ercilla, datado posiblemente en 1578, que se incorporou á terceira parte do libro.

PERSOEIRO

Militar. Comandou unha fragata galega, na que tamén viaxaban o marqués de Tullibardine e os condes de Marshal e Seaforth. A embarcación formaba parte da flota dirixida polo duque de Ormond, que saíra do porto de Santander con destino a Escocia para loitar pola causa estuardista. Malia que en Escocia recibiron axuda dos highlanders, foron derrotados na Batalla de Glenshiel (10.6.1719). Logo de permanecer durante algúns meses no cárcere de Edimburgo, regresou a Galicia a finais de 1719.

GALICIA

Xurista e político moderado. Iniciou os seus estudios no Colexio da Latinidade de Viveiro e despois trasladouse a Santiago de Compostela, onde se graduou en Dereito no ano 1826. Exerceu a avogacía en Viveiro e posteriormente marchou a Lugo, onde foi deputado provincial e vicepresidente do Consello provincial. Colaborador asiduo de revistas como La Aurora del Miño, El Eco de Galicia e a Revista Jurídica de Galicia, foi ademais director de El Correo de Lugo, no que colaborou cun gran número de artigos de carácter xurídico. Entre outras obras publicou Informe sobre el estado de los montes en la provincia de Lugo y los medios de proveer a su conservación, presentado al Consejo de Administración por su vicepresidente Don José María Castro Bolaño y adoptado por aquel cuerpo y la junta de agricultura (1850), Memoria sobre la agricultura en la provincia de Lugo, leída en la Junta provincial del ramo por Don José María Castro Bolaño, adoptada e impresa por acuerdo de la misma corporación en sesión...

PERSOEIRO

Arquitecto, entallador e escultor. Semella que se formou en Santiago de Compostela con Domingo Antonio de Andrade, aínda que cara ao 1675 estivo en Salamanca, no obradoiro do entallador valisoletano Juan Fernández. Regresou a Galicia en 1688. Para o convento do Sancti Spiritus de Melide fabricou o seu retablo maior (1690?) e probablemente tamén o desaparecido de santo Antón. Entallou varios paneis para o cadeirado do coro do mosteiro de Santa María de Sobrado (1693). Cara ao 1695 entrou ao servizo do mosteiro de Celanova para o que fabricou o seu monumental retablo maior (1697), os colaterais da Nosa Señora e do Santísimo Sacramento (1714), a desaparecida caixa do órgano (1710) e o seu cadeirado do coro (1713). Desde 1695 foi mestre de obras da catedral de Ourense para a que trazou e entallou o retablo de san Miguel (1714), san Eloi, san Xoán e san Roque; as caixas dos seus órganos (1709), hoxe desaparecidas; e realizou, entre 1695 e 1703, a decoración do baldaquino da capela do Santo Cristo....

GALICIA

Sacerdote, arquiveiro e historiador. Diplomado en Biblioteconomía polo Instituto Internacional de la Casa Americana (1946) e doutor en Historia pola Universidad Complutense de Madrid (1953), foi catedrático de Historia da Arte e Metodoloxía no Seminario Maior de Santiago de Compostela. Unha vez instalado en Madrid (1959) traballou na investigación e divulgación de documentos, na elaboración de repertorios bibliográficos, no estudo histórico-artístico de fundacións monásticas e nas biografías de personaxes relacionados coa obra franciscana en España, América Latina e Galicia. Foi redactor da revista Archivo Ibero-Americano (1958) e colaborador en diferentes publicacións, como El Eco Franciscano, La noche e Cuadernos de Estudios Gallegos. Publicou, entre outras obras: Crónica de la Provincia Franciscana de Santiago 1214-1614 (1971), Sociodemografía de la Provincia de Santiago en el siglo XVII (1985), Lenguas indígenas americanas transmitidas por los Franciscanos del siglo XVI (1987), El Monasterio...

GALICIA

Diplomático, fillo de Francisco Fernández de Costa e X conde de Lemos, marqués de Sarria e conde de Vilalba e de Andrade. Casou coa súa curmá dona Ana Francisca de Borja. Carlos II nomeouno vicerrei e capitán xeneral dos reinos do Perú no ano 1667. Patrocinou a construción da capela dos Desamparados de Lima, onde pediu que o soterrasen, aínda que despois o seu cadáver se trasladou á igrexa de San Pedro por mor do desmantelamento da citada capela.

IGREXAS

Igrexa parroquial situada en Castro de Rei. Foi priorado do mosteiro beneditino de Carracedo (León) e do cisterciense de Montederramo. Da primitiva construción románica do s XII, planta basilical e tres ábsidas semicirculares, só se conservan parte dos muros e unha ábsida semicircular cuberta por unha bóveda de canón e outra de cuarto de esfera. No seu interior hai restos de pinturas murais de finais do s XV e un capitel prerrománico.

GALICIA

Xurista ilustrado e sacerdote. Membro dunha familia fidalga, estudiou leis e foi membro do Colegio de Abogados da Coruña. No ano 1767, o Rei Carlos III nomeouno cóengo da catedral lucense e, en 1776, acadou o arcediagado de Dozón (Lalín). Exerceu como provisor e vigairo xeral do bispado de Lugo. Foi director, desde a súa fundación en 1784, da Sociedade Económica de Amigos del País da súa cidade natal. Escribiu varias obras xurídicas, entre as que destacan Discursos críticos sobre las leyes y sus intérpretes (1765) e Dios y la naturaleza: compendio histórico, natural y político del universo (1779), obra de dez volumes que deixou inconclusa. Publicou tamén un Elogio del dialecto gallego.

PERSOEIRO

Historiador e crítico de arte. Licenciouse en Historia da Arte e en Arqueoloxía pola Universidade de Santiago de Compostela e doutorouse en Historia da Arte pola Universidad Complutense de Madrid. Cursou estudios de literatura francesa na Sorbonne de París e de arte contemporánea no Metropolitan Museum e no MOMA de Nova York. Foi profesor do Liceo Internacional de París (1985-1991), responsable das edicións de 1982, 1983 e 1986 da Bienal de Arte de Pontevedra, director da sección de Artes Plásticas da Dirección Xeral de Cultura da Xunta de Galicia (1984), conservador do Centro Galego de Arte Contemporánea (1994-1995) e profesor de historia da arte contemporánea na facultade de Belas Artes e de movementos artísticos contemporáneos na facultade de Ciencias Sociais da Universidade de Vigo. Realizou o comisariado de distintas exposicións de arte na maioría das cidades de Galicia, como a Illa das Esculturas (Pontevedra, 1999), e en Madrid, Barcelona, València, Lisboa e París. Participou en numerosas...

GALICIA

Médico e pediatra. Impartiu clases de pediatría e puericultura na facultade de Medicina da Universidade de Santiago de Compostela e foi xefe de servizo do departamento de Pediatría do Hospital Clínico de Santiago. Foi membro do consello de redacción da Revista Española de Pediatría e secretario da Sociedad Gallega de Pediatría. En 1978, a Real Academia de Medicina y Cirugía de Galicia galardoou o seu traballo Bocio endémico en niños y adolescentes en Galicia: estudo epidemiológico, antropométrico, bioquímico y psicométrico.

PERSOEIRO

Pintor. Emigrou aos EE UU onde comezou a pintar. En 1934 instalouse en Madrid e posteriormente trasladouse a Ferrol. A súa obra caracterízase pola descrición de paisaxes e de personaxes populares cunha forte influencia da estética dos muralistas mexicanos.

GALICIA

Gravador. Recibiu clases de debuxo e de pintura con Manuel Fole. Cunha bolsa concedida pola Deputación de Lugo en 1907, marchou a Madrid onde foi discípulo de Alejandro Ferrant. Estudiou tamén nos talleres da Escuela Superior de Bellas Artes de San Fernando con Muñoz Degrain e Carlos Verger. Obtivo os títulos de profesor de debuxo, pintura e gravado. En 1925 recibiu unha bolsa da Junta para la Ampliación de Estudios e viaxou a París e posteriormente aos Países Baixos e Inglaterra. Foi mestre na Escuela Nacional de Artes Gráficas e gravador do Banco de España e da Casa de La Moneda. En 1920 colaborou nas revistas La Esfera e Blanco y Negro. Dominou todas as técnicas do gravado, aínda que destacou nas augafortes e na punta seca. As súas obras son dun marcado realismo pero non exentas dun certo romanticismo. Entre os seus gravados destacan Estampas de Guerra, Catedral de Santiago, Castelo de Andrade, Praza Maior de Lugo e Dolmen Galego. Participou en diversas exposicións tanto colectivas...

GALICIA

Deportista e xornalista. Coñecido como Handicap, destacou como impulsor de novas modalidades e como organizador de eventos deportivos. Iniciou a súa andaina profesional como árbitro de fútbol, actividade na que acadou a categoría internacional. Redactor de Faro de Vigo, dende 1909, fundou e dirixiu outras publicacións deportivas, como Vida Deportiva e Sprint, e colaborou na sección “Notas Deportivas” da revista Nós. Desempeñou funcións directivas na Federación Galega de Fútbol (1921-1922) e dirixiu, con Ruete e Berraondo, a selección española de fútbol. Promoveu a fundación do Real Club Celta de Vigo, creado en agosto de 1923 a partir da fusión dos equipos Real Fortuna e Real Vigo Sporting. Publicou Gestas españolas en la Olimpiada de Amberes (1921) e La Olimpiada de París (1924). No exterior do estadio de Balaídos consérvase, a carón da rúa co seu nome, un monumento na súa memoria. Recibiu numerosos premios xornalísticos e...