"qu" (Contén)

PERSOEIRO

Médico e fisiólogo francés. Estableceu que a orixe das fibras simpáticas se atopa na médula, foi o primeiro en demostrar que se pode provocar artificialmente epilepsia nos animais e definiu (1851) a síndrome orixinada pola hemisección da medula espinal, que leva o seu nome. No eido da endocrinoloxía estudiou as glándulas suprarrenais e suxeriu o uso de extractos de testículos para favorecer o rexuvenecemento en humanos.

PERSOEIRO

Raíña de Austrasia. Filla do rei visigodo de Toledo, Atanaxildo, casou no 567 con Sixeberto I de Austrasia. Falecido o marido nun combate contra o seu irmán Khilperico I de Neustria en 575, Bruniquilda foi capturada polo vencedor e casou en segundas nupcias con Meroveo, fillo de Khilperico I e dunha concubina, no 576. Disolta a unión, Bruniquilda marchou a Metz xunto co seu fillo Khildeberto II, que gobernaba en Austrasia, e exerceu o poder no seu nome. O rei morreu no 595 deixando dous fillos pequenos e converteuse novamente Bruniquilda en raíña rexente continuando a política de consolidación do poder real fronte á aristocracia e á Igrexa. Tiberto II de Austrasia, neto da raíña, morreu ao pouco de chegar ao poder, no 612, e Thierry II, que sucedeu o seu irmán, morreu en batalla no 613. Ante o perigo dunha nova rexencia, a aristocracia de Austrasia entregou a Bruniquilda ao seu inimigo Clotario II de Neustria, quen a torturou ata a morte.

1. Coleóptero da familia dos brúquidos.

2. Familia de coleópteros que na fase adulta son grosos, de ata 5 mm de lonxitude, de cabeza alongada e co extremo do abdome non cuberto polos élitros. A femia deposita o ovo enriba dos froitos das fabáceas; a larva, que presenta patas ben desenvolvidas, penetra no bagullo para logo mudar e dar lugar a unha larva ápoda. A especie Bruchus pisorum aliméntase de ervellas.

1. Calidade de brusco.

2. Acción ou procedemento brusco.

PERSOEIRO

Escritor. Licenciado en dereito pola Universidad Nacional Mayor de San Marcos de Lima (1964) e doutor en letras pola mesma universidade (1977). A mediados da década dos sesenta viaxou a Europa, onde reside dende entón, dedicado ao labor literario e á docencia universitaria, ademais de asistir como conferenciante a diversos congresos. Nas súas obras reivindica o carácter narrativo do relato, ao mesmo tempo que reflicte o mundo da alta burguesía procedente da vella oligarquía terratenente. Da súa produción destacan os contos Huerto cerrado (1968), Magdalena peruana (1986), La felicidad ja, ja (1974), Cuentos (1999) e Guía triste de París (1999), e as novelas Un mundo para Julius (1970), La vida exagerada de Martín Romaña (1981), El hombre que hablaba de Octavia de Cádiz (1985), Permiso para vivir (1993), No me esperen en Abril (1995), Reo de nocturnidad (1997) e La amigdalitis de Tarzán...

PERSOEIRO

Cantante, músico e letrista. Coñecido como Chico Buarque. Despois de residir en São Paulo trasladouse a Italia en 1954, onde comezou a compoñer as súas primeiras cancións. De volta ao Brasil, na década dos sesenta principiaron as súas actuacións e as colaboracións con expoñentes do tropicalismo como Caetano Veloso ou Gilberto Gil. En 1969 exiliouse a Italia para volver ao seu país un ano máis tarde. Da súa discografía destacan os títulos: Chico Buarque de Holanda (1966), Meus caros amigos (1976), Gota d’água (1977), Show 1º de Maio (1980), Almanaque (1981), Paratodos (1993) e Chico ao vivo (1999), entre outros. Na súa faceta literaria publicou as novelas Fazenda modelo (1973), Estorvo (1991), e o libro infantil Chapeuzinho amarelo (1979). Como actor participou nos filmes Garota de Ipanema (1967), Quando o carnaval chegar (1972) e O mandarim (1995).

PERSOEIRO

Autor e director teatral colombiano. Establecido en Cali, creou en 1955 unha escola de formación teatral que en 1970 se converteu no Teatro Experimental de Cali, denominación que explicita todo un ideario teatral centrado na investigación permanente e na relación entre realización teatral e contexto sociocultural e político. En plena sintonía cos traballos desenvolvidos por Paulo Freire e Augusto Boal no Brasil, polo colectivo La Canadelaria en Venezuela ou polo Teatro Campesino de California, Buenaventura e os seus colaboradores conformaron unha liña de produción orientada a mobilizar e aguilloar a conciencia crítica do actor e do espectador, baseada en procesos de creación colectiva, que explicaría polo miúdo nun traballo publicado en 1980 na revista Primer Acto. Entre as súas obras máis sobranceiras, cómpre subliñar A la diestra de Dios Padre (1960), Réquiem por el padre Las Casas (1963), La denuncia (1977), Historia de una bala de plata (1980)...

1. 1. Embarcación de gran tonelaxe con cuberta, que realiza navegacións de importancia.

   2. buque de guerra

      Buque acondicionado para operacións bélicas.

   3. buque en rosca

      Buque acabado de construír, sen aparello nin máquinas.

   4. buque escola

      Buque da mariña de guerra no que completan a súa instrución os gardas mariñas.

   5. buque insignia

      Buque no que vai o xefe dunha escuadra.

   6. buque mercante

      Buque destinado a transporte de carga ou pasaxeiros.

   7. buque submarino

      Buque que navega por debaixo da auga.

2. Calquera artefacto flotante que serve para desprazarse no mar ou no río.

3. Casco da embarcación.

4. ...

1. 1. Aroma que exhala un viño e que o caracteriza, producido polos corpos odoríferos orgánicos formados no curso da fermentación e o envellecemento, como resultado da acción das fermentacións. O buqué é propio dos viños vellos, mentres que o aroma o é dos viños novos.

   2. Catadura de determinados produtos alimentarios.

2. Unha das posibles maneiras de presentar no prato, en forma de pequenos montes, as hortalizas cocidas ou as froitas.

3. Ramallete de herbas frescas e secas para aromatizar ou dar gusto a certos pratos ou guisados. Colócanse xuntas formando un ramiño: pirixel, tomiño, loureiro, etc.

1. Persoa afeccionada a facer que outros se poñan a mal, fomentando discordias, liortas e alborotos.

2. Acción e efecto de buscar.

3. Investigación coidadosa que se realiza nun traballo policial ou científico.

4. 1. Conxunto de persoas que percorren o monte cos seus cans, antes ca os cazadores, para que saian as presas da caza.

   2. can de busca

      Can de caza.

5. Método para localizar un elemento particular desde unha lista de elementos que se atopan en orde alfabética ou numérica. Supoñendo que se necesite encontrar a posición dunha palabra particular nunha lista de palabras ordenadas alfabeticamente, execútase unha busca binaria localizando primeiro a palabra que se atope exactamente no centro da lista. Se a palabra que se busca está antes ca a palabra central, sábese que está na primeira metade da lista. En caso contrario, estará na segunda metade. Unha vez que se determine en qué metade da lista se debe buscar, úsase o mesmo método para determinar en qué cuarta parte se debe buscar, despois en qué oitava parte e así sucesivamente.

6. Unión de consultas máis sinxelas con operadores denominados booleanos, entre outros and, or e not en inglés. Con estas palabras indícaselle a un buscador que encontre documentos que inclúan dúas ou máis palabras das que se lle indican (and), que busque os que conteñen unha palabra ou outra (or) e que non conteñan unha ou máis palabras indicadas (not).

1. Acción e efecto de buscar.

2. Investigación coidadosa que se realiza nun traballo policial ou científico.

3. 1. Conxunto de persoas que percorren o monte cos seus cans, antes ca os cazadores, para que saian as presas da caza.

   2. can de busca

      Can de caza.

4. Método para localizar un elemento particular desde unha lista de elementos que se atopan en orde alfabética ou numérica. Supoñendo que se necesite encontrar a posición dunha palabra particular nunha lista de palabras ordenadas alfabeticamente, execútase unha busca binaria localizando primeiro a palabra que se atope exactamente no centro da lista. Se a palabra que se busca está antes ca a palabra central, sábese que está na primeira metade da lista. En caso contrario, estará na segunda metade. Unha vez que se determine en qué metade da lista se debe buscar, úsase o mesmo método para determinar en qué cuarta parte se debe buscar, despois en qué oitava parte e así sucesivamente.

5. Unión de consultas máis sinxelas con operadores denominados booleanos, entre outros and, or e not en inglés. Con estas palabras indícaselle a un buscador que encontre documentos que inclúan dúas ou máis palabras das que se lle indican (and), que busque os que conteñen unha palabra ou outra (or) e que non conteñan unha ou máis palabras indicadas (not).

GALICIA

Pintora. Ademais de cursar estudios de debuxo e pintura, estudiou maxisterio e piano. Nas súas obras reproduciu as porcelanas de Sargadelos e os encaixes de Chantilly, Bruxas e Camariñas, ademais de paisaxes, bodegóns e monumentos antigos. Realizou exposicións en diversas cidades e vilas de Galicia e en Madrid. Da súa produción salienta Combarro e Divina Pastora.

GALICIA

Escritor. Fillo de Xoaquina Enríquez e Xosé Cabanillas, pasou en Cambados a súa infancia, frecuentando ao longo de tres anos a escola pública; logo, co obxectivo de ingresar no Seminario, seguiu estudios de latín na parroquia de Corvillón e en 1889 ingresou no Seminario de San Martiño Pinario onde residiu ata 1893; alí adquiriu interese pola lectura, formándose academicamente en latín e filosofía. Con 17 anos desempeñou funcións burocráticas na súa vila natal, primeiramente na notaría de Pedro Sánchez e máis tarde no Concello ao longo de dez anos, exercendo como oficial de contabilidade. En 1899 casou con Eudosia Álvarez, empezou a colaborar na prensa local e mesmo participou na fundación de distintas publicacións, como El Cometa ou El Umia. En 1910 emigrou a Cuba, posiblemente polas presións ás que estaba sometido polo seu republicanismo e anticaciquismo. En La Habana exerceu como contable de comercio e administrador do Teatro Nacional, propiedade do Centro Gallego,...

GALICIA

Artista plástico. Iniciou a súa andaina artística en Lugo en 1975, dedicándose ao deseño gráfico e á ilustración. Nese ano trasladouse á Coruña onde instalou o seu estudio, Factoría Gráfica. Durante os anos oitenta empregou na ilustración a técnica da aerografía; expuxo tamén no VII Salón Internacional do Cómic e da Ilustración (Barcelona) e na VI Bienal Internacional de Arte de Vilanova da Cerveira (Portugal). Máis tarde comezou a traballar co ordenador nos estudios de reconstrución arqueolóxica; con el realizou unha serie de cinco vistas da evolución do primitivo faro romano da Torre de Hércules, dende a súa construción ata o s XV. Realizou traballos de planos urbanos e deseños das imaxes corporativas de diferentes empresas. Participou como pintor na I Mostra Unión Fenosa (1989) e no VII Certame de Pintura do Concello de Cambre. En 1992 realizou a súa primeira exposición individual na Coruña. En xuño do 2000 inaugurou, tamén na Coruña, a primeira exposición de arte dixital que se celebrou...