"Az" (Contén)

1. 1. Situación en que non hai guerras, conflitos nin enfrontamentos.

   2. Estado dun país que se caracteriza pola ausencia de conflitos ou de perturbacións da orde pública.

   3. Estado dun grupo de persoas que se caracteriza pola ausencia de disensións ou preitos.

   4. paz de Deus

      Prohibición eclesiástica de todo acto hostil contra persoas ou bens nunhas condicións determinadas, co fin de paliar as guerras privadas, frecuentes nos ss X e XI. Estableceuse por vez primeira nos concilios de Charroux (989) e Puy (990), onde se ditaron normas para protexer os máis desvalidos fronte á violencia dos poderosos. O Concilio de Poitiers (1000) promulgou a paz pública por amor de Deus e prohibiu que calquera tomase a xustiza pola man. Estendeuse por Francia e Flandres e convocáronse asembleas de bispos e nobres, que excomungaron e puxeron en dúbida os transgresores da paz.

2. Tratado ou convenio polo que se pon fin a unha guerra.

3. 1. Benestar, sosego ou silencio que provén da ausencia de molestias, conflitos ou ruídos. Na tradición oral recóllense ditos como: “Na casa onde non hai pan, non pode haber paz. Teñamos paz e chegaremos a vellos”.

   2. Tranquilidade de ánimo ou espírito, non turbado pola paixón, a ansia ou o temor.

   3. rito da paz

      Rito litúrxico que consiste en desexárense os fieis mutuamente a paz a través dalgún signo externo, como un ósculo ou unha aperta. O primitivo uso de bicarse, na Idade Media, foi exclusivo dos celebrantes, e ideou un instrumento (portapaz) para transmitir a paz entre os fieis.

4. ...

1. Apelido galego que deriva do antropónimo galego Paio. Tamén pode presentar as variantes Páez e Pais.

2. Liñaxe que trae como armas, en campo de azul, dez besantes de ouro, colocados en tres paus de tres, catro e tres. Outra variante trae, en campo de azul, unha faixa de ouro, con tres losanxes de ouro, dous no alto e un no baixo.

GALICIA

Física. Doutora en Física (1963) e catedrática da Universidade de Santiago de Compostela, ampliou estudos no Institut de Calorimetrie et de Thermogenese de Marsella e en 1964 introduciu a microcalorimetría en España. Realizou traballos sobre termodinámica aplicada, diversos estudos calorimétricos e determinacións de calor específica de sólidos e líquidos. Coordinou o equipo que elaborou o sistema experto para predicir o perigo de incendios forestais en Galicia e o proxecto THOR. Ademais, foi membro fundadora e presidiu, en dúas ocasións, o Comité Permanente da International Conference on Thermodinamics of Solution of non-electrolites; tamén presidiu a sección de Galicia da Real Sociedad Española de Física e o comité de dirección de EUROSTAR SCIENCE. É autora de La Era del vapor y el nacimiento de una nueva ciencia: la termodinámica (1990). Recibiu a Medalla de Ouro da Real Sociedad Española de Física (1992), o Premio Galicia de Investigación Antonio Casares y Rodrigo (1999) e a...

GALICIA

Xurista, político e escritor. Licenciado en Dereito (1921) pola Universidade de Santiago de Compostela, o seu interese pola literatura comezou grazas á influencia do seu tío, o poeta Xoán Bautista Andrade, quen lle presentou a Castelao, un dos intelectuais que máis influíron na súa obra. Durante a súa etapa formativa iniciouse no movemento galeguista participando na II Asemblea Nacionalista (1919) de Santiago de Compostela, e foi colaborador do xornal Gaceta de Galicia. Presidiu o Grupo Autonomista Gallego (1930) e foi militante do Partido Galeguista, do que foi nomeado secretario (1934). Foi candidato ás Cortes Constituíntes de 1931 e posteriormente en 1936, se ben non foi elixido. Ademais, colaborou na redacción do anteproxecto do Estatuto de Galicia (1936) e publicou diversos artigos políticos en El Pueblo Gallego. Co estalido da Guerra Civil Española axudou a fuxir a diversos intelectuais galeguistas e defendeu a outros das condenas que lles eran impostas. Posteriormente,...

GALICIA

Numismático. Comezou a coleccionar moedas en 1970 e, en breve, dedicouse ao estudo da historia numismática de Galicia. Coas súas doazóns e as doutros coleccionistas creou o Museo Numismático de Lobios (1996), en que exerce como conservador. Colaborador en publicacións especializadas, como Gaceta Numismática, e de medios de comunicación, como El Correo Gallego, Faro de Vigo, El Progreso e Jornal de Noticias, escribiu Catálogo de bolsillo de la moneda española. 1833-1979 (1979), Las monedas acuñadas en Galicia (1991), Como coleccionar monedas, su limpieza y conservación (1995) e Moedas galegas do século IX a C ao século XXI d C (2002). Foi membro fundador da Asociación Española de Numismáticos Profesionales e recibiu a medalla presidencial da Asociación Numismática Española en 1993 polos seus traballos de investigación e difusión da numismática en Galicia.

GALICIA

Médico. Doutorouse en Medicina na Universidad de Salamanca (1978). Foi elixido decano da facultade de Medicina de Salamanca en 1990 e presidente da Confederación Nacional de Decanos das Facultades de Medicina Españolas. As súas investigacións céntranse, sobre todo, no campo da anatomía patolóxica. Publicou Cirrosis hepática (1985), Prostate Cancer (1987) e Anatomía patológica (1990). Recibiu a Medalla de Galicia, a Insignia de Ouro das Comunidades Galegas, do Colexio de Médicos de Ourense e da Universidad de Latinoamérica e é Cabaleiro da Orde do Camiño de Santiago.

GALICIA

Pintor e tenor. Como pintor destacou como paisaxista. A súa obra caracterizouse por un estilo que se move entre o realismo e o impresionismo, co predominio da representación de temas humanos en actitude de labor e as romarías ou tradicións folclóricas galegas. Sobresaen, así mesmo, as mariñas dominadas pola cor azul escura e as formas e ondulacións, como un espectáculo inspirado na natureza. Destacan Faro Vilán, A Virxen da Barca e Casos na Costa da Morte. Como tenor coñeceu varias óperas de Verdi, Pucini, Donizetti e Arrieta. Participou en recitais e obras de teatro en España e no estranxeiro. Recibiu o Premio Fontainebleau Huellas de Oro de París.

SEMANARIOS

Semanario que se publicou en Madrid a partir de maio de 1879. Editado pola Sociedad Periodística Española, pertenceu a unha serie de xornais locais editados en Madrid e distribuídos nas cidades e comarcas que lles daban nome. Neste sistema de xornalismo en serie primaba a información nacional xeral, que ía acompañada dunha información local tardía e moi concisa.

PERSOEIRO

Político boliviano. En 1941 fundou o Movimiento Nacional Revolucionario. Gañou as eleccións presidenciais (1951), pero a oposición dereitista fíxoo recorrer a un alzamento popular (1952) que o mantivo no poder ata 1956. Reelixido (1960), foi deposto polos militares e expulsado do país (1964). Permaneceu na oposición durante o goberno de H. Siles Zuazo ata que ocupou de novo a presidencia (1985-1989).

PERSOEIRO

Compositor. As súas primeiras obras foron composicións corais inspiradas en poetas galegos. En 1888 emigrou a Bos Aires, onde dirixiu o Orfeón Gallego. A súa obra musical pode clasificarse en: zarzuelas (La casa de los duendes, Rosiña de Belesar, Angustias del querer, España Nueva, etc); música incidental para teatro (Marola, de R. Suárez Picallo, Romance, prólogo a O Mariscal, de R. Cabanillas e A. Villar Ponte); baladas (Soedades, Terriña, Adiós ríos, adiós fontes, Sempre o mesmo, O crebanto, Saudades, etc), xénero con que acadou a popularidade; e coral (Queixas, Churrusqueira, De fiada, etc).

PERSOEIRO

Poeta, ensaísta e diplomático mexicano. Combatente do exército republicano durante a Guerra Civil Española, onde coñeceu a Pablo Neruda, e membro da Alianza de Intelectuales Antifascistas, ao seu regreso a México foi un dos fundadores de Taller (1938) e El Hijo Pródigo. A partir de 1955 organizou o grupo Poesía en Voz Alta e colaborou en Revista Mexicana de Literatura e El Corno Emplumado; ademais, foi un dos principais impulsores de Plural e Vuelta. Membro da embaixada de México en India (1962-1968), durante as súas estadías en Europa trabou amizade con diversos intelectuais como André Breton e Albert Camus. A súa obra caracterízase pola recorrencia dos temas do amor, a soidade e a morte, expresados cunha gran riqueza imaxinativa. Considerado como un dos principais escritores das letras mexicanas, como poeta iniciouse co libro Luna silvestre (1983), ao que seguiron outros volumes de claro compromiso político como Raíz del hombre (1937),...

PERSOEIRO

Escritor. Emigrou a Bos Aires. É autor da novela Da emigración. Notas dun galego (1936), obra con trazos autobiográficos en que trata o tema da emigración galega en América desde un punto de vista pesimista. Tamén publicou Galicia, tierra de peregrinar (1988), en que identifica o sentimento da morriña con Galicia; e O Adán que non quixo voltar ô paradiso (1992), en que analiza o desarraigamento dun galego na capital arxentina.

GALICIA

Escultor. Formouse na Escola de Artes e Oficios Mestre Mateo de Santiago de Compostela (1978-1979), foi profesor de escultura na Escola de Canteiros de Poio (1980-1990) e residiu en Nova York (1992-1994). As súas primeiras obras foron colaxes e pezas de madeira, pero despois decantouse polas formas e os materias autóctonos. Tentou conseguir, coa transformación do granito ao modo dos antigos canteiros, unha síntese entre a cultura castrexa e o construtivismo e minimalismo contemporáneo. Posteriormente, traballou a lousa en pezas en que se limitou a utilizar as pranchas sen traballar, encaixándoas en estruturas de ángulos moi agudos. Realizou tamén obras con reixas metálicas pintadas. Das súas obras destacan Menhires pola paz, no Parque Escultórico Torre de Hércules (A Coruña), Historia (1999), realizada para a Universiada de Palma de Mallorca, e o monumento ás vítimas dos atentados do 11 de marzo en Madrid, situado en Caldas de Reis (2004).

GALICIA

Xurista e político. Militou no republicanismo federal, formou parte da xunta revolucionaria de Ourense (1868) e foi gobernador civil de Pontevedra (1893) e deputado (1873-1874). Foi o máximo inspirador da Lei de Redención de Foros (1873) e participou na confección do código civil como representante de Galicia. Fundou (1870) e dirixiu (1870-1873) o xornal ourensán Correo de Galicia e colaborou en El Orensano, Nueva Galicia, El Heraldo Gallego e La Tertulia. Escribiu Cartilla constitucional para uso de los niños que concurren a las escuelas de instrución primaria (1870), Los foros en Galicia. Apuntes sobre la actual organización de la propiedad territorial en estas cuatro provincias y necesidad de su reforma (1872) e diversas poesías que se recolleron no Álbum de la Caridad e no álbum literario La aldea de Casdemiro (1876).

GALICIA

Sindicalista. Foi un membro destacado do sindicato Solidaridad Marinera de Cangas. Afiliado á FAI, foi encarcerado en setembro de 1933 no transcurso dunha longa folga, acusado de colocar unha bomba no domicilio dun armador. Durante o golpe militar franquista estaba en Vigo, onde participou activamente nas barricadas. Retornado a Moaña, en novembro de 1936 foi detido polos falanxistas, torturado e asasinado.

GALICIA

Pedagogo e profesor. Licenciado en Pedagoxía pola Universidad Complutense de Madrid (1971), exerce como profesor de didáctica na facultade de Educación de Ourense e, desde 1974, como profesor lector da UNED. Foi subdirector e director da Escola Normal de Ourense e, desde 1984, preside o movemento de renovación pedagóxica ASPGP (Associaçom Sócio-Pedagógica Galaico-Portuguesa), a Escola Internacional de Verao: “Jornadas de Ensino de Galiza e Portugal” e a Federación Galega de MRP. Membro da Associaçom Galega da Língua (AGAL), formou parte do consello de redacción das revistas culturais internacionais de lusofonía Nós e Cadernos do Povo e, desde 1985, dirixe para Galicia a revista educativa O Ensino. Especialista da obra de Rabindranath Tagore, publicou numerosos artigos sobre as súas ideas educativas, as súas institucións pedagóxicas e a súa relación co mundo latino, tanto en revistas da India como españolas, galegas e portuguesas. Publicou o libro A festa popular dos maios na escola (1998).

PERSOEIRO

Impresor. Entre 1541 e 1542 tiña, con Juan Picardo, obradoiros tipográficos en Zamora, en que editou Crónica general de España e parte das obras de Alvar Núñez Cabeza de Vaca. Tras a disolución da sociedade marchou a Astorga, onde imprimiu o Libro de Albeitería, de Francisco de Reina, o Missale Astoricense (1546) e o Thesaurus Angelorum (1547). Posteriormente, e en resposta ao chamamento do bispo de Mondoñedo, Diego de Soto, instalou a imprenta en Mondoñedo, onde editou a que se considera a primeira obra impresa na localidade, Descripción del Reyno de Galizia (1550), de Bartolomé Sagrario de Molina, e os Coloquios Satíricos (1553), de Torquemada. Nas súas impresións empregou fundamentalmente caracteres góticos, aínda que nas últimas edicións utilizou os trazos romanos. Arruinado polas débedas, o 23 de xaneiro de 1555 asinou co cabido de Oviedo a reimpresión de 1.200 exemplares do Breviario Ovetense e 1.100 misais, que non serviron...

PERSOEIRO

Compositor, crítico e ensaísta. Formado en Bos Aires e París, en 1929 cofundou o Grupo Renovación. Introdutor do dodecafonismo en Hispanoamérica, tras o estudo da obra de Schönberg, en 1937 organizou os Conciertos de la Nueva Música. Da súa produción destacan, ademais de libros e varias partituras para filmes, diversas obras para piano e orquestra, como Dedalus (1950), Continuidad (1953) e Núcleos (1964).

CAPITAIS

Capital administrativa, sede do goberno de Bolivia e capital do departamento homónimo (792.499 h [2001]). Está situada nunha profunda cubeta dun altiplano a 3.700 m de altitude, cunhas vertentes moi escarpadas. Alí están instaladas pequenas industrias, como fiadeiros de la e algodón, fábricas de cemento e de calzado, e manufactura de tabaco. Fundada por Alonso de Mendoza (1584) ao lado dunha vila inca, unía as capitais do baixo Perú cos grandes centros mineiros do altiplano. Foi unha cidade moi próspera nos ss XVII e XVIII. Desde 1809 uniuse aos independentistas e en 1824 foi liberada por Antonio José de Sucre. Foi sede do goberno boliviano e aglutinou o comercio do altiplano cara ao Pacífico. As minas de estaño impulsaron a economía da cidade no s XIX e competiu con Sucre. A Revolución de 1898-1899 de José Pando converteuna en capital da república fronte á histórica Sucre. Do seu patrimonio cultural destacan a igrexa de San Francisco (1743-1784) e a de Santo Domingo.