"Lucí" (Contén)

Organización política rusa que xurdiu en 1901 da fusión dos grupos populistas moi influídos polo anarquismo e polo revisionismo. Defendía a colectivización da terra no marco do mir (‘comunidade campesiña tradicional’) e o acto terrorista individual. Participou, con Aleksandr F. Kerenskij, no goberno provisional formado en marzo de 1917. Co triunfo da Revolución de Outubro, o PSR escindiuse: a á dereita, cos menxeviques, abandonou o congreso dos soviets, mentres que a á esquerda apoiou, temporalmente, os bolxeviques.

Proceso de transformación socialista de China. Rematada a Segunda Guerra Mundial, as forzas do Guomindang dirixidas por Chiang Kai-shek retrocederon ante a contraofensiva dos comunistas e o 1 de outubro de 1949 Mao Zedong, máximo dirixente dos comunistas, proclamou en Pequín a República Popular China. A vitoria militar iniciou unha primeira fase revolucionaria marcada por catro feitos: a primeira reforma agraria (1947 e 1950), a reforma do idioma, a lei de casamentos (1950) e a Guerra de Corea (1950-1953). En 1953 púxose en funcionamento o primeiro plan quinquenal (1953-1957), baseado na nova reforma agraria (1955), levada a cabo mediante cooperativas e granxas estatais segundo o modelo soviético. As relacións coa URSS empeoraron por causa das diferenzas estruturais entre ambas as dúas revolucións. O segundo plan quinquenal (1958-1963) radicalizou a reforma agraria, creando comunas populares, insistindo na industrialización pesada e nas obras de interese colectivo. O plan fallou, e foi...

Alzamento reaccionario contra o presidente mexicano Plutarco Elías Calles (1924-1928) e contra o seu sucesor Emilio Portas Gil (1928-1930). Dirixírona grupos católicos de extrema dereita que se opuñan ás medidas de reforma que pretendían cambiar os privilexios da Igrexa Católica.

Proceso revolucionario que puxo fin ao réxime ditatorial de Fulgencio Batista en Cuba. Protagonizado por Fidel Castro, a súa orixe remóntase ao ataque frustrado ao cuartel Moncada de Santiago de Cuba en 1953, polo que Castro foi condenado a prisión. Conseguíu a amnistía e exiliouse en México, onde fundou o Movimiento 26 de Julio e preparou o regreso a Cuba xunto cos seus adeptos. En 1956 desembarcaron do Granma en Niquero, na zona sueste da illa, e comezou a loita guerrilleira en Sierra Maestra. En 1958 a resistencia urbana e a guerrilla rural estableceron unha fronte común, ocupando en xaneiro de 1959 La Habana. Fidel Castro converteuse en primeiro ministro, iniciando a reforma agraria e urbana. A raíz das represalias económicas de EE UU (1960), asináronse diversos tratados comerciais e diplomáticos coa URSS, decantándose a revolución máis cara ao socialismo. Castro creou o PURS (Partido Unido de la Revolución Socialista), partido único baseado no Partido Socialista Popular (comunista),...

Campaña de rectificación (zhengfeng) iniciada por Mao Zedong coa axuda de Lin Biao, en setembro de 1965, para provocar “un gran salto cara a adiante na perspectiva mental das masas” e achegarse máis ao ideal comunista. A ideoloxía pasou a primeiro termo na sociedade chinesa, perdendo peso o sector máis pragmático do partido, normalmente asociado á liña soviética. Foi expulsado todo o aparato de propaganda, chegando a purga a altos cargos como Deng Xiaoping, secretario xeral do comité central. Tras once anos de duración, o movemento pechouse coa morte de Mao Zedong en 1976, iniciándose entón unha violenta campaña contra os seus dirixentes principais, a Banda dos Catro, que foron acusados de ultraesquerdismo.

Movemento revolucionario español que puxo fin á Decada Moderada. Desprazou aos moderados do poder, dándolle o goberno a unha coalición liberal-progresista. Inicialmente só foi a expresión do descontento do sector liberal do exército, pero a adhesión dos progresistas e das clases populares obrigou a darlle contido político á insurrección co Manifesto de Manzanares (7.7.1854), no que se promete a descentralización e a reforma electoral, entre outras medidas reformadoras. Isabel II tivo que nomear ao xeneral Espartero xefe de goberno, dando así comezou o Bienio Progresista.

Movemento revolucionario que tivo lugar na antiga URSS entre o 17 e o 24 de Agosto de 1991. Comezou como unha manifestación popular nas rúas de Moscova e Leningrado contra o risco de retroceso que podía vivir o país. O sector máis conservador do PCUS xunto co exército e a KGB protagonizaron un golpe de estado contra M. Gorbačov, formando un novo goberno ao que se opuxo Boris Jelcin, presidente da República de Rusia. As manifestacións populares contra o golpe e a negativa dos soldados a reprimilas levou á caída dos golpistas. M. Gorbačov asinou a disolución e ilegalización do PCUS (24 agosto) ao mesmo tempo que perdía o seu prestixio político ante B. Jelcin, que se converteu no líder da nova Federación Rusa e da CEI.

Nome que recibiu a primeira fase da Revolución Rusa, debido a que tivo lugar en febreiro, segundo o calendario xuliano vixente en Rusia naquela época, marzo segundo o calendario gregoriano.

Nome que recibiu a segunda fase da Revolución Rusa, debido a que tivo lugar o 25 de outubro, segundo o calendario xuliano vixente en Rusia naquela época, correspondéndose co 7 de novembro do calendario gregoriano.

Movemento revolucionario español que supuxo o destronamento de Isabel II e o inicio do Sexenio Revolucionario. Coñecido popularmente como A Gloriosa, abriu un período de liberdades democráticas durante o que irromperon na vida política, plenamente conformados e con programas propios, o movemento obreiro e a pequena burguesía (1868-1874). A inadecuación do réxime político isabelino ás necesidades do proceso industrializador fixo que a burguesía industrial e financeira adoptase unha actitude contraria a este. En agosto de 1866 o Partido Demócrata e o Partido Progresista formalizaron un pacto, abocados á vía insurreccional pola súa exclusión do goberno de forma sistemática. Ao pacto uniuse máis tarde a Unión Liberal. As clases populares afectadas pola crise de subsistencias de 1867, apoiaron a insurrección, que se iniciou o 18 de setembro en Cádiz cando Joan Prim e Juan Bautista Topete sublevaron a escuadra. Desde Sevilla as tropas de Francisco Serrano avanzaron cara a Madrid e nas...

Levantamento revolucionario que tivo lugar en París os días 27, 28 e 29 de xullo de 1830, provocando a caída de Carlos X de Francia. O 18 de marzo de 1830 os deputados asinaron un manifesto onde figuraban as queixas da cámara contra a Guerra de Alxeria e a progresiva conxelación dos dereitos proclamados na Constitución de 1814. O 26 de xullo suprimiuse a liberdade de prensa, disolveuse a cámara e modificouse o sistema electoral, o que comportou a reconstitución da Garda Nacional. O pobo sublevouse e Carlos X tivo que abdicar. Finalmente acordouse nomear rei a Luís Filipe, duque de Orleáns, que aceptou o título (Luís Filipe I de Francia).

Período da historia de Francia que abrangueu desde a formación dos Estados Xerais, o 5 de maio de 1789, ata o golpe de estado do 18 de brumario de 1799. Supuxo a caída do Antigo Réxime e a obtención do poder político por parte da burguesía. A sociedade do Antigo Réxime non se adecuaba á nova realidade económica e social, ao excluír do poder político ao sector máis dinámico da sociedade, a burguesía. A filosofía da Ilustración asentou as bases ideolóxicas deste cambio. A etapa preliminar foi a Revolta dos Privilexiados (1787-1789), que tivo lugar cando os ministros da monarquía tentaron resolver a crise económica mediante a supresión dos privilexios fiscais. Impúxose a convocatoria dos Estados Xerais que se reuniron en Versailles o 5 de maio de 1789. Os deputados da burguesía (Terceiro Estado) constituíronse en Asemblea Nacional e pronunciaron o xuramento do Xogo da Pelota. O pobo de París mobilizouse e o 14 de xullo de 1789 tivo lugar a Toma da Bastilla, símbolo do absolutismo monárquico....