"fico" (En toda a entrada)

1. Peza de madeira plana e de pouco grosor, máis longa ca larga.

2. Peza plana e pouco grosa, de calquera outro material sólido e ríxido.

3. Nome de diferentes utensilios domésticos que presentan unha superficie plana e lisa comparable a unha lámina de madeira.

1. Lista ou índice das materias contidas nun libro con indicación das páxinas onde son tratadas.

2. Lista sistemática de resultados, xa obtidos e dispostos en forma axeitada, que facilita o traballo posterior do manexo de datos.

3. táboa cronolóxica/de cómputo CRON

   Forma gráfica de representar esquematicamente os acontecementos por orde cronolóxica, como a sucesión de soberanos e papas ou os elementos de cómputo dos anos, dos meses e dos días.

4. táboa demográfica

   Táboa estatística que recolle os datos, por idades e por sexos, que serven para calcular as taxas demográficas. As máis características son as de mortalidade, natalidade, fecundidade e estrutura por idades.

5. táboa de verdade

   Táboa de operación que proporciona, para as diferentes variables de entrada, os valores da operación dada tendo en conta todas as combinacións posibles dos valores das variables.

6. ...

Cada un dos reinos que xurdiron en Al-Andalus como consecuencia do desmembramento do Califato de Córdoba (s XI). Substituído o poder califal polo do exército, foi así como diversos xefes erixiron estes estados autónomos, coñecidos como reinos de taifas que, co tempo, acadaron a independencia total. As taifas constituídas en Al-Andalus foron as de Silvas, Santa María de Huelva, Arcos, Morón, Mértola, Niebla, Carmona, Ronda, Algeciras, Málaga, Granada, Córdoba, Almería, Murcia, Lleida, Albarracín e Tortosa. As que acadaron un poder político máis notable foron as de Toledo, Zaragoza, Sevilla, València e Denia, así como a de Mallorca, que foi a de maior duración. O período dos reinos de taifas significou, en xeral, unha época dunha gran prosperidade, tanto socioeconómica coma cultural. Unificado de novo todo o Al-Andalus coa invasión almorávide, na segunda metade do s XII volveu a producirse, coa súa caída, un fenómeno semellante de fragmentación territorial e política, que se denominou tamén...

Soberano que gobernaba cada un dos reinos de taifas.

Relativo ou pertencente a Tailandia ou aos seus habitantes.

Natural ou habitante de Tailandia.

Arte desenvolvida en Tailandia. Nun primeiro momento floreceron estilos moi diversificados de temas iconográficos e tipos arquitectónicos propios de India, sobre todo budistas. Consérvanse exemplos das culturas khmer (ss VII-XII) e dvaravati (Mahadhatvatija de Lamphun, s XII). O período tai (s XIII) destacou no eido urbanístico (cidades de Sukhothai e Chiang Mai, mosteiro do Xardín Florido). A escultura desenvolveuse, sobre todo, na cidade de Lop Buri (ata o s XV) e caracterizouse polas innovacións achegadas á iconografía de Buda. Outro período importante foi o de Ayuthia (ss XIV-XVIII), caracterizado polos templos en forma de montaña: destacaron o de Rajapurana (1424) e o de Brahrama (1639). En 1767, co traslado da capital a Bangkok, penetraron as influencias chinesas e europeas e prosperou un novo estilo arquitectónico ecléctico caracterizado por torres en forma de furna funeraria asentadas sobre pedestais de diversos chanzos, como o palacio real e o mosteiro de Jetavanarma.

Acción e efecto de tallar ou de fender e separar en partes.

1. Acción de tallar ou dar forma a obxectos dun xeito determinado.

2. Operación que consiste en obter unha serie de caras para facer resaltar a beleza dun material ou mineral. O conxunto de caras cunha forma xeométrica determinada denomínase estilo de talla. Os máis coñecidos son o estilo de talla brillante, utilizado co diamante, o de talla esmeralda e a talla rosa.

3. Obra escultórica, especialmente de madeira.

4. media talla

   Escultura feita en baixo rrelevo.

5. talla doce

   Gravado calcográfico en que as incisións sobre a prancha de aceiro ou cobre deben ser trazadas mediante a utilización do buril, a augaforte ou a punta seca.

esmelgadoira.

Cantidade de moeda que debe ser producida por unidade de peso do metal cuñado.

Contribución que, na Idade Media, esixían os señores feudais aos servos e vasalos que estaban na súa xurisdición.

...

Relativo ou pertencente aos Tantra ou ao tantrismo.

Sincretismo de elementos de orixe budista e hinduísta, con achegas propias dos países onde se desenvolve o tantrismo. Os vestixios máis antigos remóntanse ao s VIII. Arte anónima, segue fielmente a tradición canónica e deixa pouco espazo á creatividade. Tanto a pintura como a estatuaria consisten en gran parte na representación iconográfica das numerosas deidades do panteón tántrico, nos aspectos pacífico ou iracundo. Entre as pinturas destacan as denominadas t’angka (desenrolables), achega típica da arte tibetana.

cremor tártaro.

Sólido en forma de cristais incoloros, eflorescentes no aire, e altamente tóxicos, que ten aplicación como mordente para tecidos e coiro, e en medicina como emético e sudorífico.

1. Réptil, da orde dos quelonios, coas extremidades curtas, adaptadas á natación, unha cuncha que protexe o corpo e un bico córneo sen dentes. Son animais mariños e terrestres.

2. tartaruga boba [Caretta caretta, Fam dos quelónidos]

   Réptil de ata 130 cm de lonxitude, coa cuncha dorsal completamente osificada e recuberta de placas córneas xustapostas. Vive nos mares tropicais e subtropicais e atópase con frecuencia no Mediterráneo.

3. tartaruga de carei [Eretmochelys imbricata, Fam dos quelónidos]

   Réptil mariño, de ata 1 m de lonxitude, que ten a cuncha en forma de corazón recuberto de láminas córneas imbricadas, de cor amarela e negra verdosa e a cabeza e as extremidades de cor terrosa. Estas tartarugas son moi apreciadas pola beleza das láminas córneas da cuncha, que constitúen o carei. Viven nos mares das zonas tropicais e intertropicais, especialmente nas costas de América Central, de Asia meridional e de Australia.

4. tartaruga elefante [Testudo elephantopus, Fam dos testudínidos]

   Tartaruga terrestre, duns 160 cm de lonxitude, diúrna e herbívora, que vive en grandes grupos. É endémica nas illas Aldra, no Océano Índico.

5. tartaruga laúde [Dermochelys coriacea, Fam dos dermoquélidos]

   Tartaruga mariña, duns 2-2,3 m de lonxitude, coa cuncha recuberta dunha pel corácea. Aliméntase de peixes e substancias vexetais. Habita no Océano Pacífico, no Atlántico e no Índico, aínda que ás veces pode atoparse no Mediterráneo central e oriental.

6. tartaruga mediterránea [Testudo hermanni, Fam dos testudínidos]

   Tartaruga terrestre, duns 30 cm de lonxitude, cunha cuncha curvada e oval e cola rematada nun tubérculo córneo de forma cónica cunha canle lonxitudinal. É de cor amarelada con manchas escuras ou negras, e o escudo ventral é de cor amarela no medio, con bandas laterais negras. Vive en piñeirais litorais ou     terreos areosos moi expostos ao sol. Habita nos Balcáns, na Península Ibérica, Occitania, Córsega, Sardeña e na Italia continental e peninsular.

7. tartaruga moura [Testudo graeca, Fam dos testudínidos]

   Tartaruga terrestre, duns 30 cm de lonxitude, moi semellante á mediterránea, pero coa cuncha dorsal máis curva, placa supracaudal simple, cola sen tubérculo córneo e dunha cor amarela verdosa con manchas escuras. Habita no N de África, no SO da Península Ibérica, nos Balcáns (Albania e Grecia) e no SO de Asia.

8. tartaruga verde [Chelonia mydas, Fam dos quelónidos]

   Tartaruga mariña, duns 160 cm de lonxitude, coa cuncha dorsal en forma de corazón. Habita ao redor das calas e nada sobre todo na superficie da auga. Habita no Océano Índico e no Atlántico.

Formación dos lexionarios romanos que consistía en apiñarse co escudo sobre a cabeza para protexerse dos ataques do inimigo, especialmente ao aproximarse a algunha muralla.

...

1. Edificio destinado á representación de obras literarias, musicais ou outras modalidades, como o mimo ou as sombras. En Grecia, as tres partes principais do teatro eran os chanzos(κοἱλα), reservadas ao público, que envolvían nuns dous terzos a orquestra (ορχἠστρα), circular, reservada ás evolucións do coro. Tanxente a ela levantábase a escena, a parte máis avanzada da que, unha plataforma rectangular denominada λογεῐον ou proscenio, estaba reservada á representación, limitado por un muro (σκηνἠ) con decoración fixa. Os romanos copiaron o modelo grego baseándose nos estudos de Vitrubio. Os chanzos estaban divididos en seccións comunicados por galerías, escaleiras, pasadizos e portas de acceso (vomitoria),e a escena tomou máis grandiosidade (uns 150 m de lonxitude). Durante o s XVI apareceron as primeiras salas destinadas ás representacións teatrais, nas...

2. teatro de ópera

   Teatro dedicado principal ou exclusivamente a espectáculos de ópera. O primeiro foi o de San Casiano, en Venecia (1637), onde Monteverdi e Cavalli estrearon algunhas das súas obras. No s XVII inaugurouse a Académie de Musique de París (1671) e no s XVIII abríronse algúns dos máis célebres, como o Covent Garden de Londres (1732), o San Carlo de Nápoles (1737) e o Teatro alla Scala de Milán (1778).

Representación pública dunha obra teatral. En Grecia tivo a súa orixe nas festas relixiosas; diversas compañías itinerantes, formadas por un actor e un coro, actuaban nas prazas das cidades. Esquilo introduciu o segundo actor na representación dramática e Sófocles o terceiro. O teatro romano foi en boa medida un herdeiro do grego. En Sicilia xurdiu o teatro de fýlakes, que pasou ao continente e deu lugar ás farsas atelanas; os seu arquetipos cómicos influíron na Commedia dell’Arte do Renacemento. Os ss XVII e XVIII marcaron un progreso da escenografía, sobre todo nos teatros cortesáns; do escenario simultáneo, que obrigaba a dividir a escena en diversos espazos, pasouse ás decoracións presentadas de maneira sucesiva. A finais do s XVIII o director tomou o relevo como creador do espectáculo. En Francia, André Antoine impuxo o naturalismo escenográfico co Théâtre Libre (1897). En Austria Max Reinhardt utilizou plataformas xiratorias e levou o escenario á sala. En Rusia,...

1. Xénero literario dramático.

2. Conxunto das obras dramáticas dun autor, dunha época ou dun pobo.

1. Lugar onde acaece un acontecemento.

2. teatro de operacións

   Zona xeográfica onde se desenvolve o conxunto dunhas operacións militares. É a máxima xurisdición que pode ter un mando militar en guerra.

...

1. Entrelazado de fío ou de fíos que forman unha tea ou traballo análogo. A orixe terminolóxica dos tecidos é moi diversa: algúns toman o nome do ligado (tafetá, sarga, raso), outros do seu aspecto (espiga, piqué) ou do efecto da derradeira operación que se ten que efectuar (moaré, estampado). Outras veces conservan o nome xeográfico do punto de orixe (cambrai, gasa) ou o nome do seu inventor (batista). O tecido de lanzadeira está formado por dúas series de fíos perpendiculares entrelazados de maneiras moi variadas. Unha das series, lonxitudinal, denomínase urdido, e a outra, transversal, denomínase trama. A trama adoita ser un só fío ou uns poucos, que se van entretecendo entre os fíos do urdido, alternativamente de dereita a esquerda e viceversa, invertindo a dirección das orlas. Os tecidos ou xéneros de punto por trama están formados por un só fío transversal que se enlaza co mesmo mediante mallas ou puntos, mentres que os tecidos ou xéneros de punto...

2. Calquera cousa formada ao entrelazar varios elementos.

Conxunto de células dun organismo coa mesma función e coa mesma diferenciación morfolóxica, e que poden ser semellantes ou de distinto tipo. O tecido constitúe a estrutura fundamental da que se compoñen os órganos dos animais e das plantas. Nos animais distínguense o tecido glandular, epitelial, muscular e nervioso, entre outros, e nos vexetais o parénquima, os tecidos mecánicos ou de sostén (colénquima e esclerénquima), de reserva e de protección, entre outros.

1. Conxunto dos procedementos e actividades que se empregan nunha ciencia, arte ou actividade como medio para obter un determinado produto ou resultado.

2. Conxunto de procedementos para o aproveitamento industrial ou científico dos elementos naturais e dos seus derivados.

Pericia ou habilidade para poñer en práctica os procedementos que se empregan nunha determinada arte, ciencia ou actividade.