"fico" (En toda a entrada)

1. Recollida de donativos, especialmente con algún fin benéfico. Ex: A colecta para o equipo de fútbol vai ser mañá.

2. Cantidade recollida mediante donativos. Ex: A colecta deste mes non chegou a cinco mil pesetas.

3. Recollida de esmolas que se fai na misa ou noutra celebración relixiosa. Apareceu como parte da liturxia da misa cara ao s XII cando se entregaban produtos de primeira necesidade (pan, viño, cera, aceite), que se substituíron posteriormente por achegas de cartos.

Primeira oración da misa no rito romano que pecha a procesión de entrada. Esta denominación, documentada no s III, indica a pregaria colectiva de todos os presentes.

1. Que recolle. Ex: No concello compraron dous novos camións colectores de lixo. Onte remataron de colocar os novos tubos colectores da rede de sumidoiros.

2. Que ou quen recolle ou colecta certos impostos, taxas ou calquera tipo de dereitos.

3. Que ou quen recolle fondos ou doazóns, especialmente con fins benéficos. Ex: Os grupos colectores recadaron moitos medicamentos. Os colectores de donativos realizaron unha reunión no centro cultural.

4. Que ou quen recompila documentos ou calquera tipo de material para o seu estudio. Ex: Anda de colector polas parroquias para o seu traballo de dialectoloxía. A colectora de música tradicional sacou un novo disco.

5. Eclesiástico que recadaba as esmolas das misas para distribuílas entre os celebrantes.

6. Depósito, xeralmente móbil, de capacidade e formas diversas que se emprega para recoller cousas inservibles.

Sumidoiro de grandes dimensións que forma parte da rede de saneamento. Ten a función de recoller as augas pluviais e fecais que chegan aos sumidoiros e conducilas cara á estación depuradora ou ao lugar de desaugue.

1. Condución principal destinada á distribución dun fluído por conducións secundarias ou a recibilo destas para eliminalo.

2. ...

Relativo ou pertencente a Colombia ou aos seus habitantes.

Natural ou habitante de Colombia.

Arte producida no territorio de Colombia. Durante os séculos anteriores á época colonial desenvolvéronse neste territorio diferentes culturas. En Huila a civilización megalítica de San Agustín construíu templos formados por un corredor de pedra con cuberta, como o templo da Diosa Madre. No eido da escultura destacan os monolitos antropomorfos, representación das divindades. A cultura calima desenvolveu unha ourivería caracterizada polo emprego da curva e unha escultura de pequenas figuras enmascaradas, representación dos xefes e sacerdotes. Os chibchas crearon os tunjos ou placas cerimoniais, realizadas con finas láminas de ouro que se traballaban sobre placas fundidas, e os vasos cerámicos antropomorfos. Baixo o nome de cultura quimbaya agrúpanse diversos pobos que empregaron variadas técnicas de ourivería para crear figuras humanas e os poporo ou botellóns. A cultura tairona destacou na construción de casas con cimentos circulares e na elaboración...

Arte cinematográfica desenvolvida en Colombia. Despois duns inicios documentalistas, o cine colombiano viviu un dos seus mellores períodos durante a década dos anos vinte, con títulos como La María (1921), de Alfredo del Diestro; Aura o las violetas (1922), dos irmáns Di Domenico e, sobre todo, Alma provinciana (1926), de Félix J. Rodríguez. Condicionada pola chegada do cine sonoro, a produción limitouse a documentais de actualidade durante a década dos anos trinta, período que remata co gusto polas comedias musicais. Os anos cincuenta deron paso a unha xeración nova pero pouco interesada pola realidade social do país. Os seus membros máis destacados eran Guillermo Angulo, Julio Luzardo, Jorge Pinto, Álvaro Gonzalez e Francisco Norden. En contraposición, Carlos Álvarez impulsou unha produción abertamente comprometida á que se sumaron Marta Rodríguez e Jorge Silva. A creación da empresa estatal FOCINE, nos últimos anos, reactivou a produción cinematográfica grazas a cineastas como Ciro Durán,...

As primeiras manifestacións da literatura producida en Colombia remóntanse á tradición indíxena, abolida polo efecto da conquista. Posteriormente, durante a época colonial, xurdiron figuras que nutriron as letras colombianas como Hernando Domínguez Camargo (1606-1659), Frei Andrés de San Nicolás (1617-1666), Sor Francisca del Castillo y Guevara (1671-1742) e Francisco Álvarez de Velasco y Zorrilla (1674-1704). Ao remate das guerras da independencia, a produción literaria rexorde da man das tendencias románticas. Destacan, entre outros, José Eusebio Caro (1817-1853), Rafael Pombo (1833-1912) e Jorge Isaacs (1837-1895), autor da novela María (1867). Europa continuaba a ser o polo de atracción e a finais do século, a influencia de Poe, Baudelaire e Verlaine era notoria. Xa se anunciaba o modernismo, primeira corrente literaria na que a produción hispanoamericana se manifestaba orixinal. José Asunción Silva (1865-1896) foi o gran poeta do momento. Posteriormente, Guillermo Valencia...

1. Conversa, especialmente dunha certa importancia, entre dúas ou máis persoas. Ex: Xa iniciaran o coloquio cando chegamos nós.

2. Disertación pública sobre un tema entre persoas especializadas na materia que se trata sen que haxa necesariamente acordo entre elas.

Intercambio de opinións ao remate dunha conferencia, unha sesión de cine ou doutro acto semellante, entre o conferenciante ou o presentador e o público que asistiu ao devandito acto. Ex: Gústame escoitar o coloquio que hai despois da proxección da película.

Obra literaria dialogada, en prosa ou verso, na que personaxes reais ou imaxinarios expoñen distintas opinións de carácter social, filosófico ou moral dende unha perspectiva crítica.

Acción e efecto de combinar ou combinarse.

Serie de elementos tomados conxuntamente nun número determinado e que poden dispoñerse de diversas maneiras.

Conxunto único de números, letras ou signos que permite acceder a certos aparatos ou abrir mecanismos de seguridade.

Peza de vestir interior feminina que cobre desde os ombros ou a cintura ata o bordo da saia.

Coordinación entre distintos medios de transporte.

1. Configuración na que só se ten en conta a distinción entre os elementos agrupados e non a orde na que se toman. Chámase combinación de orde n, formada a partir dun conxunto de m elementos (0?n?m), a calquera dos subconxuntos formados ao considerar n elementos diferentes entre os m que integran o conxunto dado, sen ter en conta a orde; deste xeito considérase que dúas combinacións son diferentes cando algún dos seus elementos é diferente. O número de combinacións de orde n, formadas a partir dun conxunto con m elementos, represéntase mediante a expresión
   GRAFICO
   onde V n m indica o número de variacións, e P n o de permutacións. Pódese representar a miúdo C n m por

2. combinación con repetición

   Tipo de combinación na que cada elemento pode repetirse calquera número de veces nunha mesma combinación. O número de combinacións con repetición de orde n, formadas a partir dun conxunto con m elementos, represéntase pola expresión
   GRAFICO
   

Reacción química pola que dous ou máis elementos ou moléculas se xuntan para formar un composto único, como, por exemplo, o xofre e o ferro para dar sulfuro de ferro. Cando a combinación non presupón ningún cambio de valencia e é a unión de dous compostos binarios, denomínase tamén adición, como, por exemplo, a reacción HCl+NH 3 →NH 4 Cl.

1. ...

Cargo de comisario.

Organismo institucional dedicado a temas humanitarios, científicos ou políticos, de dimensión nacional ou internacional.

1. Instrumento de orientación baseado nas propiedades dos imáns e empregado esencialmente para determinar direccións horizontais, a partir da dirección aproximada norte-sur. Consiste nunha agulla imantada, aloxada nunha caixa redonda e sostida sobre un pivote ou por medio dun fío sen torsión, co fin de que poida xirar libremente nun plano horizontal. Por efecto do campo magnético terrestre, a agulla oriéntase na dirección do meridiano magnético do lugar. No fondo da caixa hai unha rosa dos ventos que pode ser fixa ou solidaria á agulla; unha panca accionada dende o exterior permite inmobilizar esta posición determinada, co que se consegue que, ao mover o compás, a agulla, que neste caso é solidaria coa caixa, tome sucesivas posicións diferentes e, polo tanto, que a indución magnética sufrida sexa menor. No uso do compás cómpre ter en conta que o norte xeográfico non coincide co norte magnético e que, para obter a dirección daquel, é preciso engadir á dirección do norte magnético o valor da...

2. Tipo de galvanómetro que ten como órgano móbil un compás colocado no centro dunha bobina, disposta no plano do meridiano magnético, e no que se emprega como par antagonista o creado polo campo magnético terrestre sobre a agulla. O máis utilizado é o compás de tanxentes, no que a tanxente do ángulo de desviación é proporcional á corrente que se está a medir. Tamén se emprega o compás de senos, no que o seno do ángulo de desviación é o que determina a corrente que se quere medir.

3. compás de inclinación

   Compás que ten o eixe da agulla horizontal, de xeito que esta se move nun plano vertical; isto permite obter a inclinación magnética do lugar.

4. compás de lente

   Compás topográfico provisto dunha lente fixada á caixa mediante un brazo. Difire dun acimutal no feito de que o círculo graduado xira coa lente, mentres que os índices, representados polos extremos da agulla magnética, son fixos. O fondo da caixa adoita estar constituído por un espello, co fin de diminuír o erro na lectura. Ten a mesma aplicación có compás topográfico.

5. compás de peto

   Compás portátil, sinxelo e de fácil manexo. Pode ter unha alidada de pínnulas abatibles incorporada, que dá unha maior precisión no cálculo dunha demora ou dun acimut.

6. compás topográfico

   Goniómetro especial que, xeralmente, está formado por un compás ordinario que ten os extremos dun mesmo diámetro e sobre a parede da caixa, por unha parte, unha pínnula e, pola outra, un prisma triangular que permite á vez a visión do círculo graduado e a definición de visuais xunto coa pínnula, de xeito que forma con ela unha alidada. Nestas condicións, ao visar un punto, a lectura feita no círculo graduado a través do prisma será o acimut magnético daquel punto respecto á estación. Úsase no alzamento de planos de bosques e en traballos de minería.

1. Instrumento para trazar arcos de circunferencia e tamén para medir distancias. Consiste, esencialmente, en dous brazos unidos por unha das extremidades, xeralmente mediante un pasador que permite a súa articulación. O compás de debuxo ten un brazo acabado nunha punta que permite fixalo e o outro provisto dunha peza para trazar liñas con lapis ou con tinta. Outros compases para debuxar son o bailarín e a bigoteira.

2. compás de arandela

   Instrumento análogo a un compás de vara, empregado polos albardeiros para cortar círculos de diversas medidas.

3. ...

1. Operación de cambiar unha cousa por diñeiro. Trátase dun contrato que transmite a propiedade dun obxecto a cambio dun prezo consistente en diñeiro, en todo ou na súa maior parte, ou dun sinal que o represente. Para que un contrato sexa de compravenda debe ser consensual, bilateral, oneroso, conmutativo e translativo de dominio. Os elementos fundamentais dunha compravenda son: o consentimento das partes, que deben ter capacidade legal para manifestalo e para obrigarse; a cousa obxecto do contrato, que debe ter existencia determinada e ser lícito o seu comercio; e o prezo, que debe ser certo e determinado. As partes do contrato teñen dereitos e obrigas respecto a este: o vendedor está obrigado á conservación da cousa ata o momento da transacción, entregala xunto cos títulos de propiedade correspondentes, garantir a posesión pacífica e útil e aboar os gastos de outorgamento; o comprador debe pagar o prezo sinalado, acoller a cousa vendida e satisfacer os gastos necesarios e os útiles da transacción....

2. compravenda a proba

   Contrato de compravenda no que se lle concede ao comprador o dereito a ensaiar ou probar a mercadoría, de modo que a consumación do contrato se condiciona a que sexa aceptada por este.

3. compravenda baixo reserva de aprobación

   Contrato de compravenda no que o comprador só presta o seu consentimento cando recibe e examina a mercadoría. No caso de que non se axuste aos seus intereses, ten a facultade de resolver o contrato.

4. compravenda en estado de gracia

   Contrato de compravenda no que existe unha reserva por parte do vendedor de recomprar a cousa cando se transmite e que constitúe un contrato típico específico. Diferénciase da compravenda co acordo de devolver en que, xunto coa trasmisión da propiedade, se entrega o dereito de recomprar.

5. compravenda sobre mostras

   Contrato de compravenda no que a mercadoría comprada toma como referencia obxectiva unha mostra do xénero. Se xorde un desacordo, por considerar o comprador que a mercadoría entregada non se axusta á mostra, as dúas partes nomean uns peritos que decidirán se é ou non de recibo. En caso de que non o sexa, o comprador pode instar á resolución do contrato.

Comercio que se realiza comprando ou vendendo cousas usadas.