Temas
Territorio comprendido entre os ríos Limpopo e o Zambeze e entre o protectorado de Bechuanalandia (actual Botswana) e Moçambique. Foi colonizado pola British South African Company de C. J. Rhodes entre 1889 e 1923. Foi colonia británica ata 1953, cando se federou con Rhodesia do Norte e Nyasalandia ata 1963. En 1965 declarouse independente, proclamouse república en 1970, en 1979 tomou o nome de Zimbabwe-Rhodesia e en 1980 adoptou o nome de Zimbabwe.
Territorio de Canadá, situado entre a baía de Hudson, ao L, e o territorio do Yukon, ao O, que comprende máis de 1/3 da superficie total do país (1.224.920 km2; 37.360 h [2001]). A súa capital é Yellowknife (16.541 h [2001]). Esténdese ao N ata máis alá do Círculo Polar Ártico, e comprende numerosas illas, entre as que está a de Baffin. Un grande altiplano interior cobre unha boa parte dos distritos de Franklin e Keewatin, mentres que na parte occidental se abre o val do Mackenzie, entre as montañas de Horn e Franklin, prolongada pola gran depresión entre o Gran Lago dos Osos e do Escravo. Preto destes lagos e do Athabaska están as principais minas de uranio e de radio do mundo. A poboación esquimó, que vive nos distritos de Keewatin e Franklin, dedícase sobre todo á caza e á pesca, mentres que os indios practican a caza e o comercio de peletaría, sometidos por outra banda a regulación gobernamental.
Territorio que comprende a Comunitat Autònoma de Catalunya, a Comunitat Valenciana, a Franja de Ponent, as Illes Balears, Andorra e Catalunya del Nord (parte do departamento francés de Pireneos Orientais). En total, ocupan unha superficie de 69.823 km2, e a comezos da década de 1990 tiñan unha poboación que superaba os 11 millóns de persoas. O criterio principal que se seguiu para agrupar estas entidades foi de orde lingüística. Neste sentido, o termo abranguería todos os territorios onde a lingua propia é o catalán, con algunhas excepcións. Así, por motivos históricos e socioeconómicos incluíronse as terras de fala castelá-aragonesa do interior e do extremo meridional de València, como tamén o Val de Arán, pertencente ao dominio lingüístico occitano. En cambio, por causa do seu afastamento xeográfico, excluíuse o enclave catalanofalante de Alguer, na illa de Sardeña. Desde o punto de vista político os Països Catalans dividíronse en tres estados: Catalunya del Nord, que forma...
Territorio da India (8.249 km2; 322.000 h [1994]). Formado polas illas Andaman e, dende o 1952, tamén polas illas Nicobar. A capital é Port Blair.
Territorio do NO de África, correspondente á parte occidental do Sáhara, con fachada atlántica. Os recursos minerais son extraordinarios, en particular os fosfatos e o ferro. Semella que os primeiros habitantes foron pobos de raza negra que foron expulsados cara ao S a causa do avance dos bérberes norteafricanos nos ss VIII e IX. Entre as numeroras tribos en que estes se organizaron, a que conseguiu un poder político más considerable foi a dos lamtunes, do grupo sanhaja, que na primeira metade do s XI iniciou un proceso de expansión que deu lugar ao imperio almorábide. Tras caer este baixo o impulso dos masmudes (almohades) a zona foi controlada polos saditas de Marrocos. A mediados do s XIX diversos comisarios españois visitaron o Sáhara Occidental sen resultados prácticos. O temor a unha colonización inglesa provocou que en 1884-1885 unha expedición española organizada pola Sociedad Española de Africanistas y Colonistas tomara posesión do territorio e fundara dúas bases pesqueiras. En...
Territorio pirenaico independente xurdido no s IX nos vales de Hecho e de Canfranc. Gobernado pola familia dos Aznar, que loitaron por se manter independentes dos Reis de Navarra, logo do casamento de Andregoto I, filla de Galindo III, con García III de Navarra, quedou unido ao Reino de Navarra durante máis dun século, aínda que seguiu a ter unha personalidade política propia e un bispo propio para o condado. Á morte de Sancho III de Navarra (1035), Aragón obtivo a independencia como Reino de Aragón.
Territorio do NO de Canadá (483.450 km2; 28.675 h [2001]). A capital é Whitehorse (19.058 h [2001]). Está formado por relevos tabulares dominados ao L polos montes Mackenzie e ao SO polos montes Saint Elias, onde a cima Logan alcanza a altitude máxima do Canadá (6.050 m). Os ríos que o drenan son o Yukon e os seus afluentes superiores. O solo é rico en chumbo e ouro.
Territorio italiano que se estendía ata Tarento, a parte costeira da actual provincia de Salerno e boa parte da chaira de Campania. Foi separado do principado de Benevento en 847 e converteuse nun principado longobardo independente. No s XI comprendía case toda a Italia meridional despois de someter os ducados de Amalfi, Sorrento e Gaeta e o principado de Capua, e foi reducido a vasalaxe aos condes normandos de Pulla-Calabria. Como título feudal foi posuído polos Orsini, condes de Nola, e polos Sanseverino.
Territorio situado ao S do deserto do Sáhara, comprendido entre o macizo etiópico e a costa atlántica, limitado ao S polos altiplanos dos Grandes Lagos Africanos e a selva ecuatorial. Historicamente constituíu unha rexión dun gran tráfico comercial. Na rexión occidental floreceu (ss III-XIII) o Reino de Ghana, substituído polo de Mali en 1230, que someteu a vasalaxe os outros reinos veciños, como Tombouctou (1336) e Songhai (1235); este último impúxose na segunda metade do s XV, ata que pasou a formar parte do Sultanato de Marrocos (1591). Máis tarde, entre a poboación fulbe e hausa xurdiron os imperios de Sokoto, entre Níxer e Chad, e Adamaua, entre Camerún e Nixeria, que se mantiveron ata a colonización europea. Na zona central, o primeiro estado islamizado foi o de Kanem; xurdiu despois o Reino de Bornu, cuxo máximo esplendor correspondeu ao s XVI. Do mesmo xeito, os sultanatos de Baguirmi e de Ouadai tamén subsistiron ata a colonización francesa. En Sudán oriental, o Reino de Dārfūr...
